Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
MałgorzataAndrejczyk
Oczytebyłyaksamitnieczarne,ojasnejpowłoce,któranie-
kiedyażwszafirowyprzechodziłapołysk.ŻER.Uroda46;
Izapatrzonywoczyszafirowe,zaledwiezdołałskłonić
przedniągłowę.ASNYKPoezjeI,117.
AsocjacjemiędzyszafiremaokiemdostrzegamytakżewpoezjiGałczyń-
skiego,np.wPieśnicherubińskiejczytamy:
Naszymżonomdajoczyszafirowe,/niechmająsrebrne
palceisukniehiacyntowe(por.Krzywobłocka,Krzywobło-
cka1979,133).
Toteżwszystkieodcieniebarwyniebieskiej-jasnezniebieskimpoły-
skiem,pobardzociemneanawetczarne-mieszcząsięwścisłymtrzo-
niesemantycznymnazwyszafir,szczególniezastosowanewbliskimsą-
siedztwieoczu.
Wbadanymmaterialejęzykowymodnajdujemytakżeobrazyme-
taforyczne,np.
Płonęławonnajakkadzidłomirry/Iwidaćbyło,żenie
wiedzącpłonie./Głębszymioczustałysięszafiry,/Ipręd-
szafalabiałościnałonie/Idziwnymogniemrozpalone
skronie(WSzwPI,214).
Następujetuintensyfikacjakonkretnychbarw-czerwieni(copodkre-
ślająleksemy:czasownikowypłonąć,imiesłowowyrozpalonyorazrze-
czownikowyogień),bieli(białośćnałonie)iczerni(Głębszymioczustały
sięszafiry).Wtensposóbpoetacharakteryzuje,aprzedewszystkim
ukazujenasilenie,siłęuczućtowarzyszącychkobiecie.Tatriadakolory-
styczna,tzn.czerwień-biel-czerń(tuszafir),oczywiściewniecoza-
chwianejkolejnościizbliskimsąsiedztwemwłaśnieszafiru,zanoto-
wanazostałajużwksięgachStaregoTestamentu.JakzaznaczająBożena
KrzywobłockaiRóżaKrzywobłocka:
TrenyJeremiasza,przypominającenajazdwrogównaJero-
zolimę,żałująpoległychmieszkańców,porównujączmar-
łychdobezcennychkamieni:nMłodzieńcybylijaśniejsiod
śniegu,/Bielsiodmleka./Ichtwarzebyłyczerwieńszeod
korali/Aichpostaćbyłajakszafir”(1979,122).
JaknotujeSSczerwieńjestsymbolemmiłościiciałaludzkiego,związana
jestzzasadążycia,awstarożytnościbyłajednąztrzechbarwrytual-
nychwrazzczerniąibielą.Emocje,jakimulegakobietaopisanauSło-
22