Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
10
WSTĘP
ZgodnieztąkoncepcjąJezusjestżydowskimMesjaszemprzepo-
wiedzianymwksięgachStaregoTestamentu.PojegoprzyjściuStare
PrzymierzezostałozastąpioneprzezNowePrzymierze,aKościół
stałsięNowymIzraelem,rozpoczynająckolejnyetapwplanie
zbawieniażydowskiegoBoga.Związekmiędzyjudaizmem
achrześcijaństwemjesttupomyślanydialektycznie:judaizm
odpoczątkuniesiewsobieobietnicęswojegoprzyszłegowypeł-
nieniawChrystusie;stądzniesieniegoprzezchrześcijaństwojest
jednocześniejegosamorealizacjąizachowaniem.Wdobieoświe-
ceniatakrozumiananteologiazastępstwa”zostałaprzezniektórych
autorówpoddanawykładnimoralnejdążącejdowyrażeniazwiązku
międzytymireligiamiwkategoriachmoralno-duchowegopostępu
człowieczeństwa.NowePrzymierzestałosięwtymujęciu-jak
piszeHermannS.Reimarus-nlepsząartykulacją”moralnejtre-
ściStaregoPrzymierzalub-jakuGottholdaE.Lessinga,który
wzorowałsięwtejmierzenaSpinozjańskiejnadaptacjiteologii
zastępstwa”
2
-kolejnymetapemnedukacjirodzajuludzkiego”.
Kantzerwałztymstanowiskiem.Odrzuciłnietylkozwią-
zanąznimtradycyjnąteologię(którejwiernymobrońcąwepoce
oświeceniapozostałnp.JohannG.Hamann),lecztakżemoralne
pokrewieństwoobureligii.Ogłosiłkoniecznośćtotalnego
odcięciachrześcijaństwaodjegostarotestamentowychkorzeni
narzeczurzeczywistnieniamoralnegopotencjałutkwiącego
wEwangelii,któryjakobyniemógłdojśćdogłosuzpowodu
npogrzebania”gopodtradycyjnymnprzesądem”,któryupatruje
wStarymTestamencieświadectwatego,żeŻydzizostaliwybrani
przezchrześcijańskiegoBogazewzględunaprzyszłeodku-
pieniewChrystusie.PrzytymKantsformułowałswojestanowi-
skownajbardziejradykalnyiwyczerpującysposób,jakiznanie-
mieckieoświecenie.Wbrewspotykanejwliteraturzetezie,żeKant
zaznaczonoinaczej,przekładyzniemieckiegoiangielskiegowtekściegłównym
sąmojegoautorstwa-W.K.
2Por.D.Nierenberg,Anti-Judaism.TeWesternTradition,London2013,
s.334.