Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Granicekobiecościwmiędzywojniu…
33
wszystkiego!-Wzięłamtotobezświadectw,bezrzeczy,wtejjednejsukni-iteraz
ładnawdzięczność!22
JeśliKarolinaKoralik(EgipskapszenicaPawlikowskiej-Jasnorzewskiej)
rozsadzałaschematmelodramatu,ponieważnierealizowałamodelunaiwnej
iskrzywdzonejsługi23,tofałszywamargrabinawswoichzachowaniachidzie
jeszczedalej.WczasiekłótnizWądolskimiprzypominachlebodawcyojego
wczorajszympocałunkuipieszczotliwymokreśleniuΠpetitchou”.Wjejobec-
nościtrwałośćmałżeństwpracodawcówjestzagrożona.
Podobnezagadnienie,czysłużącajestkobietą,pojawiasięnapoczątkusceny
trzeciejNagrodyliterackiej,gdyMartawchodzizwiadremwęgla.Klemens,jak
sięokaże,mężczyznaniemalidealny-sportowiec,pisarzidżentelmenwkaż-
dymcalu,niemożeznieść,żekobietawjegoobecnościwykonujetakciężką
pracę.Sytuacjazostajedokładnieomówionaprzezpostacie:
KLEMENS(podchodziiodbierajejwiadro)
Proszęniedźwigać.
MARTA(broniącsię)
Ojej!…tegonielubię…Czytojainwalida?!
AL;IN
Zwariowałeś!Powalaszsię!
KLEMENS
Kiedymigłupio.Całeranotrenowałemswojeiinnemięśniemęskie,aterazmam
patrzeć,jakkobieta…
AL;IN(krzywisię)
Kobieta?…Nowiesz!…(Klemenswzruszaramionami)Jaknazwieszwtakimrazie
pannęTasię?[…]
MARTA
E,zpanatotakiJudasz!Tomówi,żejaniekobieta,tomisięprzymila!24
Ostatniezdanieuświadamiamożliwekomplikacje.Panowiedostrzegają
kobietęwsłużącej,jeśliwtensposóbmogązaspokoićswojezachcianki,alejed-
nocześnieodmawiająjejpodstawowychprawprzynależnychpłci.Wprawdzie
AlbinprawiMarciekomplementy,leczwjegostosunkuwyczuwalnesąironia
ipobłażliwość.Wystarczyprzytoczyćfragment,gdydeklarujeondemokra-
tycznepoglądy:
Martawięcejznaczyodsrebra,całegodywanu,anawetsamegoMichała.Proszęsiadać
iproszęmniedalejzabawiać.O,tu!Jakrównyzrównym(wskazujejejmiejsceoboksiebie)
25
.
22M.Samozwaniec,MargrabinadeBoisdeBoulogne.Groteskaw3aktach,ΠBluszcz”1926,
nr6,s.171.
23Zob.J.Warońska,PostaćsługiwsztukachMariiPawlikowskiej-Jasnorzewskiej,ΠIrydion.
Literatura-Teatr-Kultura”2016,t.2,s.74.
24M.Pawlikowska-Jasnorzewska,Nagrodaliteracka,mpswBiblioteceAkademiiTeatralnej
wWarszawie,sygn.A.1413,s.8.
25Ibidem,s.4.