Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
„Dajmydzieciomto,comamynajlepszego”…
w1904rokupt.Owychowaniuestetycznym(jakoDpierwsząpozycję
wydanąprzeznowąfirmę”4JakubaMortkowicza).
Piękno,dobro,wolnośćiszczęście
Zbierającideeróżnychpedagogów,filozofów,krytykówiartystów,
Mortkowiczowawyszłazzałożenia,żekulturaestetyczna–czyli
Dpoczuciepiękna,wrażliwośćnapiękno,zdolnośćodczuwania
iwzruszaniasiępięknem,postrzeganymwprzyrodzieiwsztuce,
smakigustartystyczny”
5
–zajmujeważnemiejscewżyciukażdego
człowieka.Jestprzedewszystkimjegonaturalnąpotrzebą:
Wrażliwośćestetycznapoleganatym,żeczłowiekdoznajewrażeń
wskutekpewnychpołączeńikombinacjikształtów,linii,barw,ruchów
idźwięków,objawiającychsięwprzyrodzieiwsztuce.Wrażeniate,
potęgującsię,wywołująwzruszeniaiuczucia,iwreszciedająrozkosz
estetyczną!Pragnienieipożądaniepięknatkwiwgłębinaszejistoty,
stanowiinstynktownąpotrzebęnaszejduszy.[ł]Zachwyt,jakoczynnik
odczuwaniaestetycznego,wywołujekontemplację,którawprowadzić
nasmożewstanoddaniasię,przejęcia,wzniesieniaduchawwyżyny,
wzaświaty,wstanpokrewnyekstazie6.
Odczuwaniepięknapozwalanaoderwanieodpowszedniejrze-
czywistościiwejścieDwświatinny,nowy,wświatfantazji,światła
iradości”,wywołująctymsamympoczuciewolności7iharmonii8.
ZatemwrażliwośćestetycznanietylkoDoddziałaćmożepoważnie
narozwójintelektualnyczłowieka,naukształtowaniesiępoglądu
naświat”9,aleteżkształtujejegoświadomośćmoralną:
4Ibidem,s.103.
5J.MORTKOWICZOWA:Owychowaniuestetycznym.Warszawa1904,s.1.
6Ibidem,s.1.
7DTkwiwtympotężnyczarwyzwoleniasię,oswobodzeniazwięzówżycia
powszedniego,nieśmiertelny,niewysłowionyurokwolnościiswobody!”.Ibidem,
s.3.
8DHarmonia,tkwiącawpięknie,wpłynąćmożekojącoiłagodząconaduszę,
szarpanąrozdźwiękamiżycia”.Ibidem,s.3.
9Ibidem,s.2.
15