Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
3.Pojęcieistrukturastosunkuzobowiązaniowego
51
(np.świadczeniesprzedającegoprzezwydanieprzedmiotusprzedaży),ciągłego(świad-
czeniewynajmującegowramachumowynajmuprzezoddanieprzezcałyczastrwania
zobowiązaniaprzedmiotuwnajem)lubokresowego(np.świadczenienajemcyprzez
zapłatęczynszuwramachumowynajmu).Będzietomiałopóźniejznaczeniedlawska-
zania,czyizjakądatąświadczeniestałosięwymagalne,cojestistotnenp.zpunktu
widzeniaprzedawnienia.Dlafaktuspełnieniaświadczeniaistotnejesttakżerozróż-
nianieświadczeńpodzielnych(zatemtych,któremogąbyćspełnianeczęściowobez
istotnejzmianyprzedmiotuiwartości)iniepodzielnych.Świadczeniedłużnikamoże
byćwumowieoznaczoneindywidualniealborodzajowo.Treśćicharakterdanego
świadczeniabędądecydowałyotym,jakiezobowiązaniebędziełączyłostronyumowy.
C
Kodekscywilny
Art.353.§1.Zobowiązaniepoleganatym,żewierzycielmożeżądaćoddłużnika
świadczenia,adłużnikpowinienświadczeniespełnić.
§2.Świadczeniemożepolegaćnadziałaniualbonazaniechaniu.
G
Orzecznictwo
Gdyokreśloneprzesunięciemajątkoweniejestwynikiemświadczenia,niemoże
powstaćroszczenieozwrotnienależnegoświadczenia,leczjedynieroszczenie
ozwrotbezpodstawnegowzbogacenianazasadachogólnych(art.405-409k.c.).
Przyocenie,czymiałomiejsceświadczeniewramachdanegostosunku,rozstrzy-
gająceznaczeniepowinienmiećpunktwidzeniawierzycielaztegostosunku:czy
możeonnapodstawierozpoznawalnychokolicznościuważaćdanedziałanieza
świadczenie.
WyrokSNz11.09.1997r.,IIICKN162/97,OSNC1998/2,poz.31
Rozstrzygającozasadnościtakpostawionychzarzutów,zwrócićnależyuwagę,
żewdoktrynieiworzecznictwiezgodniewzasadzieprzyjmujesię,iżcywilno-
prawnaochronadóbrosobistychopartajestnakonstrukcjiprawapodmiotowego,
niemajątkowego,ocharakterzebezwzględnym.Oznaczatopowszechny,obciąża-
jącywszystkieinnepodmiotyobowiązeknieingerencjiwokreślonąsferępodmio-
tuuprawnionego,niewkraczaniawsferęjegouprawnień.Bezwzględnycharakter
prawaosobistegooznacza,żepotencjalneroszczeniaochronnekierowanesą
przeciwkokażdemu,ktobezprawnienaruszachronioneprawo.Zchwilą,gdy
takiogólnyzakazzostaniepogwałcony,międzyosobąnaruszającązakazaoso
-
bąuprawnionąnawiązujesięstosunekprawny,wramachktóregouprawniony
możewystąpićzodpowiednimiroszczeniami.Rodzajroszczeńwynikazustawy,
służąoneusunięciufaktubądźzagrożeniabądźnaruszeniadobra,ichpodstawą
jestsamfaktstworzeniastanusprzecznegozprawem.Przesłankamiroszczeń
sązatemelementywyłącznieprzedmiotowe,ichskutecznośćjestniezależnaod
elementówpodmiotowych,takichjakwina,dobraczyzławiaraosoby,przeciwko
którejroszczeniasiękieruje;roszczeniasąwięcukształtowanejakoobiektywne,
całkowicieoderwaneoduświadamianiasobieprzezpozwanegosamegofaktu