Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
IWONAbARWICKA-TYLEK
wniestandardowychmiejscach.Trudnouznaćzazadowalająceprace
doktorskieimonografiekoncentrującesięwyłącznienadowiedzeniu,
żemamyuzasadnionepowody,bytemuczyinnemunnie-myślicielowi”
(pisarzom,psychologom,architektom)lubpostronnemudziełu(powieś-
ciom,filmom,prywatnejkorespondencji)przypisaćokreślonepoglądy
polityczneinadaćimpostaćmniejlubbardziejspójnej–anajlepiej
mieszczącejsięwramachktóregośzdobrzeopisanychnurtów–koncep-
cjipolitycznej.Takiestaraniamająsens,oilestanowiąniecel,ajedynie
punktwyjściabadańinterdyscyplinarnych.Właściwainterdyscyplinar-
nośćoferujeznaczniewięcejmożliwości.Zachęcadoujęćporównaw-
czychiproblemowych,umożliwiastawianiepytańwykraczającychpoza
optykęwłasnejdziedziny,wreszcieskłaniadoposzukiwaniapewnych
wspólnychwątków(idei,wartości,przekonań)występującychwdanym
czasieimiejscu(lubteżwłaśnieinnymczasieimiejscu)wróżnychob-
szarachżyciaspołecznego.Dziękitakrozumianejinterdyscyplinarności
każdadziedzinastajesię,byskorzystaćrazjeszczezesłówOakeshotta:
nuczestnikiemrozmowy”,którejcelemjestzrozumienieinadanieokre-
ślonegokierunkurozwojowinaszejludzkiejkultury.Sądzę,żezracji
specyfikihistoriimyślipolitycznejnaszarolamożebyćtutajnieba-
gatelna.Przedewszystkimdlatego,żewspomnianewspólneideeczy
wartości(np.wolność–czytowolnośćpolityczna,czytwórcza,czy
teżnawetwolnośćpacjentawrelacjachzlekarzem)właśniewnaszej
dziedziniebyłyisąwypowiadanewprost,doprowadzanedoskrajności
idefiniowanenaróżnesposoby,przezcostanowićmogąmatrycęzna-
czeńizwiązków,gotowądozastosowaniaprzybadaniuinnych(mniej
politycznych)zagadnień.
Drugągodnąrozważeniaperspektywąjestprezentyzm,którywnaj-
bardziejobiegowymznaczeniuuchodzizansposóbinterpretacjihistorii
polegającynaprzenoszeniuproblemówizjawiskwłaściwychwspółczes-
nościnaprzeszłość”23.Whistoriografiiideiprezentyzmmatakwielu
zwolenników,jakprzeciwników,zarzucającychtemustanowiskuświa-
domeodejścieodobiektywizmu,wybiórczetraktowaniemateriałów
źródłowychczyteżmarginalizowaniekontekstuhistorycznego.Sąto
jednakzarzuty,któreniekoniecznieprowadzićmusządodyskredytacji
narracjiprezentystycznej.Wystarczy,żeskłoniądopogłębionejrefleksji
metodologicznejiuczciwościintelektualnej,któraniepozwalazbytnio
23Zob.http://sjp.pwn.pl/slownik/2572431/prezentyzm(13.10.2014).
26