Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
14
Zamiastwstępu
Jednązintencjiredaktorównaukowychtejpracybyłowięcskłonienie
naukowcówdorefleksjinadniepokojącymiprocesamiimechanizmami8
zmierzającymidozredukowaniadziałalnościnaukowejjedyniedokształ-
ceniazawodowegobądźdoprodukcjielitintelektualnych.Sądzę,żezacie-
ranieznaczeniadziałalnościnaukowejjakoideisprawczejpozytywnejprze-
mianyświata(kulturowej,cywilizacyjnej),azarazemjakohumanizującego
programubadawczegomożestanowićzagrożenieregionalnejiglobalnej
inkluzjispołecznej.
Publikacjezzakresunaukoznawstwa(zwłaszczapracezbiorowe
dostępnenarynkuwydawniczym)poruszałyzazwyczajproblematykę:
naukijakodziedzinyżyciaspołecznego;dydaktykibądźpedagogikiszkoły
wyższej;ideiuniwersytetuietosuuniwersyteckiego;kulturyakademickiej;
relacjimiędzyróżnymipodmiotamiobecnyminauczelni:pracownikami
astudentamiczydoktorantami;politykiwrodzimymszkolnictwiewyż-
szym.Natomiastbardzorzadkodotyczyłynaukowców,jakkolwiekich
nazwiemy:uczonymi,intelektualistami,ludźminauki,odkrywcami,wyna-
lazcami,twórcami,pracownikaminaukowymi.
Aprzecieżbadanianaduczonymisąniewątpliwiepodstawowym
iniezbędnymaspektembadanianauki,gdyżnaukęmożnapostrzegać,
jaktwierdziAbrahamMaslow,jakoprojekcjępewnychaspektównatury
ludzkiej9.Wiedzanaprzykładonaturze:tendencyjnościiobiektywno-
ści,abstrahowania,twórczości,przekonań,poczuciapewności,odporno-
ścipsychicznej,adaptacji,rolispołecznejistatusuuczonegochroniprzed
instrumentalnymtraktowaniemnauki,aprzedewszystkimuczonych.
Zapobiegarównieżpostrzeganiuuniwersytetujedyniejakomiejscaarchi-
wizowaniawiedzynaukowej(instytucjiikonicznej)czyformyzinstytu-
cjonalizowanejedukacjiwyższej(systemuszkolnictwawyższego).Bada-
nieuczonychjakopodmiotówżyciaakademickiegomającychokreślony
systemwartościpozwalaujmowaćśrodowisko,wktórympracują,jakocen-
trumwartościintelektualnychimoralnych,wiążącychsięprzecieżsilniej
zludźminiżzinstytucjąuniwersytetu(akademiiczyinnejszkoływyż-
szej).Trudnobowiemwyobrazićsobieinstytucjępozbawionąludzi(opu-
stoszałą),któramiałabypełnićfunkcjekulturotwórcze.
Mamynadzieję,żegłównyceltejmonografiizbiorowejzostanieodczy-
tanyjakolepszerozumienieiwspieranienaukowcówprzezspołeczeństwo
(międzyinnymiprzeznauczycieli,wychowawcówiopiekunów,booni
kształtująmentalniedzieciimłodzież),atakżejakopromowaniedziedziny
8Zob.teżA.Żywczok:Współczesnyuniwersytet—wpułapceracjonalnościekspli-
katywnej.nRocznikLubuski”2018,t.44,cz.2:Parametryzacjanauki—międzywolnością
azniewoleniem.Perspektywanaukspołecznychihumanistycznych.
9Zob.A.Maslow:Motywacjaiosobowość.Przeł.J.Radzicki.Warszawa:Wydaw-
nictwoNaukowePWN,2006,s.273—274.