Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
22
Twórczośćnaukowaiprofesjonalizm—aspektyetyczne…
niewspółczesnościzarzutu,iżniepotrafionasprostaćwymogomstano-
wieniajakiegokolwiekautorytetu—ewidentniesytuujątychżeopiniodaw-
cówwkonflikcieintelektualnymzracjidomaganiasięzaistnieniatego,co
apriorycznieuznalizazbędne,tudzieższkodliwe,azarazemwpozytyw-
nymwymiarzeniemożliwedourealnienia.Zasygnalizowanystanrzeczy
niewątpliwieskłaniadopodejmowaniainterdyscyplinarnycheksploracjina
temattowarzyszącegoludziomzjawiskaautorytetuwróżnychobszarach
życia,wtymzwłaszczawsferzenaukowej.
Refleksjewokółfenomenuautorytetunaukowego/
autorytetuwnauce
Odczasówantycznych—skąd,jakwiadomo,wywodzisięsłowonauto-
rytet”—dowspółczesnościterminówobrastałwielomainterpretacjami,
awpodejmowanychrozlicznychpróbachrozumieniaiokreślaniajego
znaczeniauwidaczniająsięrozmaitekontrowersjeorazwielośćperspek-
tywwujmowaniuistotytegofenomenuuniversumantroposferyaksjo-
logicznej.
WnauceantycznychGrekówsłowoautorrytosoznaczałonsamprzez
siępłynący”—niejakoniewymagającyuzasadnień,aodpowiednikłaciński
tegosłowa,auctoritas,atis—nrada”
,nnamowa”
,nwola”
,nuchwała”
,nroz-
kaz”
,nprzykład”
,nwzór”
,npowaga”—pochodzącyodbogategoznacze-
niowoterminuauctor(międzyinnymintwórca”
,nmistrz”
,npomnożyciel”
,
nsprawca”
,ndoradca”
,nautor”)oznaczapowagęmoralną,wpływ,znaczenie,
przywództwo1.Przywołujętekwestieleksykalnepoto,abypodkreślić,że
pomimo,iżwdziejachpojęcieautorytetuulegałoznaczącymprzemianom,
tojednakdodziśzachowałoonordzenneznaczenieobejmująceswym
zakresemwpływ,wzór,powagę,znawstwo,mir,prestiż,zaufanie,godność
orazszacunekwodniesieniudoosóbi/lubinstytucji2.
Słowonautorytet”znanejestszerokowświecieiprzyjęłosięwe
współczesnychjęzykacheuropejskich,funkcjonującwwiększościznich
wpodobnymbrzmieniu,aczkolwiekniewszędziedominujetensamsens
retorykirozważanegoterminu.Itak,naprzykładwsłownikachangielskich
1Zob.K.Kumaniecki:Słownikłacińsko-polski.Warszawa:PaństwoweWydawnic-
twoNaukowe,1965,s.59.
2
Szerzejzagadnieniaterminologiiautorytetupodejmowałamwinnymmiejscu.
Zob.U.Ostrowska:Doświadczaniewartościedukacyjnychwszkolewyższej.Bydgoszcz:
WydawnictwaUczelnianeAkademiiTechniczno-RolniczejwBydgoszczy,1998,s.159—187.