Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Z.Kwieciński,B.Śliwerski,Pedagogika.Podręcznikakademicki.T.1,Warszawa2003
ISBN83-01-14055-0,©byWNPWN2003
Rozdział1.Edukacjajakoprzedmiotpedagogikiijejsubdyscyplin
23
•
•
•
•
•
Drugimobszaremsąnatomiastanalizyakcentującespołeczneczynniki
procesówiczynnościedukacyjnych,awięcoddziaływaniaróżnychśrodowisk
wychowawczychisocjalizacyjnych(rodzina,szkoła,media,grupyrówieśnicze
itd.).Tenkontekstedukacjiznajdujesięwe„władaniu”subdyscypliny
pedagogiki–pedagogikispołecznej.
Kryteriumrozwojowe.Wedługtegokryteriummożnauszeregowaćkolejno
subdyscyplinypedagogiczneodpowiadająceróżnymokresomietapomżycia
człowiekapoddanegooddziaływaniomedukacyjnym.Będzietozatempeda-
gogikawiekuprzedszkolnego,pedagogikawiekuwczesnoszkolnego,pedago-
gikadzieciimłodzieży,pedagogikadorosłych(andragogika),pedagogika
ludziwwiekupoprodukcyjnym(geragogika,gerontologia).Naukitezajmują
siębadaniemwarunków,którenajbardziejsprzyjająrozwojowipodmiotów
zróżnychpoziomówpraktykiedukacyjnej.Pedagogzajmującysiępedagogiką
wczesnoszkolnąmożebadaćeksperymentalnieskutecznośćróżnychmetod
zapamiętywaniaprzezuczniówtreścikształceniawtokulekcji.
Kryteriumdewiacjiidefektówrozwojowychczłowieka.Wmyśltego
kryteriumwyróżnionazostałapedagogikaspecjalnazeswoimidyscyplinami
szczegółowymi:oligofrenopedagogika(zajmujesięedukacjąosóbupośledzo-
nychumysłowo),surdopedagogika(zajmujesięedukacjąosóbgłuchych
iniedosłyszących),tyflopedagogika(zajmujesięedukacjąosóbniewidomych
iniedowidzących),pedagogikarewalidacyjna(zajmujesięedukacjąosób
chorychiniepełnosprawnych),pedagogikaresocjalizacyjna(zajmujesię
edukacjąosóbniedostosowanychspołecznie).Tarozbudowanaiposiadająca
jużwłasnąwewnętrznąstrukturęsubdyscyplinapedagogikibadam.in.
efektywnośćróżnychmetodpracyzdziećmizdeficytamirozwojowymi,
opisujewarunkiintegracjiuczniówniepełnosprawnychzesprawnymi,anali-
zującjejkorzystneizagrażająceefekty.
Kryteriuminstytucjonalne.Zgodnieztymkryteriumwyróżniasięokreślenia
zawierającesłowopedagogikaodnoszącesięnietyledorefleksjiteoretycznej,
codokonkretnejdziałalnościpraktycznejprzebiegającejwinstytucjach.Tak
więcdochodzimydopedagogikiprzedszkolnej,pedagogikiszkolnej,pedago-
gikiszkoływyższej.Wtymobszarzepedagodzyzajmująsiębadaniem
organizacjiszkolnictwa,monitorująwprowadzanetaminnowacje,krytycznie
analizująprogramyszkolneitd.
Kryteriumproblemowe.Możnawyróżnićsubdyscyplinyzewzględunatyp
problematykiedukacyjnej,którymsięzajmują.Jeślinp.będzietoproblematyka
systemówedukacjiwkrajuinaświecie,tobędziemymówićopedagogice
porównawczej.Wprzypadkuproblemówdotyczącychzawodunauczyciela
będziemymówićopedeutologii.
Kryteriumdziedzindziałalnościludzkiej.Toostatniekryteriumnawiązuje
dorodzajówdziałalnościczłowieka,którepedagogikaobejmujeswoimpolem
badawczym.Będzietozatempedagogikapracysocjalnej,opiekuńcza,
wychowawcza,terapeutyczna,pedagogikaczasuwolnegoitd.