Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Tabuwantropologii
13
sięrównieżwprzypadkuantropologów,którychocenaisposóbmówienia
opewnychzjawiskachwydająsięzdeterminowaneprzeztrendyiwartości
charakterystycznedladanejepoki.Oczywiściejestemświadoma,żemnie
równieżograniczajączasy,wktórychżyję,apoglądy,którereprezentuję,
zpewnościąmająwielkiwpływnasposób,wjakipostrzegamopisywane
wniniejszejpracyzjawiska.
Zwymienionychtupowodówwynikaistotnezałożenieterminolo-
giczne,którezdecydowałamsięzastosowaćwpracy.Opisująctabu,nie-
uchronniemierzymysięzrozróżnieniemkulturispołecznościnatenam
znane,określanejakouzachodnie”czyucywilizowane”
,itemniejznane,
pochodzącezrozmaitych,doniedawnajeszczenieodkrytychzakątków
świata.Wieleterminów,zktórymizetknęłamsię,czytającliteraturęantro-
pologiczną,niedokońcaspełniamojeoczekiwania(np.uspołeczeństwa
pierwotne”)lubwręczbudzigorącysprzeciw(np.udzicy”).Należędo
osób,któreprzywiązująogromną(niektórymwydajesię,żewręczza
dużą)wagędotego,wjakisposóbnazywamyprzedstawicieliposzcze-
gólnychkultur.Terminudziki”wodniesieniudoczłowieka,któryżyje
wdanymspołeczeństwie,mówiswoimjęzykiemireprezentujeunikatową
kulturę,budzimójgorącysprzeciw.Jestemteżjęzykoznawczynią,której
całapracanaukowaopierasięnazałożeniu,żeto,jakmówimy,maczęsto
dużowiększeznaczenieodtego,comówimy.Dotyczytorównieżspo-
sobu,wjakinazywamyprzedmioty,zjawiskaczyludzi.
Postanowiłamzatem,żewniniejszejpracyspołecznościzoddalonych
odpotocznienazywanegouświatazachodniego”(dystansemfizycznym
lubkulturowym)nazywaćbędęuodległymi”
.Zdajęsobiesprawę,żenie
jesttoterminidealny,niedokońcamniesatysfakcjonuje,alelepszyzwy-
czajnienieprzyszedłmidogłowy.Wyrażenieuodległy”jestdeiktyczne,co
oznacza,żejegoznaczeniezależyodpołożeniaosobywypowiadającej
się.Egocentryczniezacentrumdeiktycznewybrałamsiebie(miesz-
kankęEuropy).Trudnojestbowiemzapunktwidzeniaobraćperspek-
tywęinnegoczłowieka(choćzpewnościąznaczniewzbogaciłobytomoje
rozważania).Myślęrównież,żeponiniejsząpracęsięgnąwyłącznieosoby
mówiącewjęzykupolskim,awięc,gdziekolwiekbymieszkały,posiadające
podobnedoświadczeniainależącedopodobnegokręgukulturowego.
Terminemukulturyodległe”nazywaćzatembędęwszystkiespołeczności,