Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
26
VIARAMALDJIEVA
0.3.4.Metodadefinicjikognitywnejmożebyćstosowanawporównawczym
badaniuiopisiekonceptów.Pozwalająnatowłaśniezestawyfaset(kategorii,para-
metrówopisu)dlaposzczególnychelementówświataduchowego,któredzięki
temu,żesązorientowaneodtreścipojęciowejkuwyrażeniomjęzykowym,mogą
pełnićfunkcjętertiumcomparationiswporównaniudwojakiegorodzaju:
1.Porównanienzewnętrzne”,czyliporównanietreścikonceptuwróżnych
systemachtwierdzeń.Jesttomożliwośćszczególnieistotnawprzypadku
użyciatychsamychterminówwróżnychkontekstach,cowiążesięztoż-
samościąformyterminówprzybrakutożsamościichtreści.Wtenspo-
sóbmożnabybadaćtreśćkonceptusamotnościnp.wróżnychsystemach
religijnych.
2.Porównanienwewnętrzne”,czyliporównaniekonceptówwtekstachauto-
rówzróżnychnurtówtejsamejduchowości.Badanieiopismetodądefini-
cjikognitywnejpozwalawtymwypadku,jakoobiektywneinieobciążone
wstępnymizałożeniaminaturyekstralingwistycznej,stwierdzićnawetsub-
telneróżnice,awzwiązkuztymdodatkowouniknąćniebezpieczeństwa,
któresygnalizujeks.MarekChmielewski:
Badaczmoże[ł]nawetwsposóbniedokońcauświadomionypopadaćwsubiek-
tywizm,bądźtodystansującsiędobadanejpostaciijejżyciaduchowego,bądź
teżulegającfascynacji,naprzykładzracjizakorzenieniawewspólnymdziedzi-
ctwieduchowym,jaktojestwprzypadku,gdyosobazakonnabadaduchowość
swojegozałożycielalubkogośzhistorycznychpostaciswojegoinstytutu[ł].
Ztegosamegopowodumożnawypaczyćopisdoświadczeniaduchowego,przyj-
mujączałożenie,żepodmiotwprzekazieswegodoświadczeniaduchowegopo-
sługujesięklasycznąterminologiąchrześcijańską,anawetspecyficznymjęzykiem
teologicznym11.
Badanieprzeprowadzonewtejpracymacharakterporównaniawewnętrznego,
którejestjedyniesondąnatemattreścipojęciansamotność”wduchowości
wybranychautorówtekstówmistycznych,przeprowadzonąnapodstawieniektó-
rychichdzieł.
1.Danesystemowe–treśćpojęciansamotność”
wjęzykuogólnym
1.1.Zestawieniedefinicjileksemówsam,samotny,samotnośćnp.wróżnych
ogólnychsłownikachjęzykapolskiegopozwalawyodrębnićnastępującyinwa-
rianttreściprzyporządkowanejpojęciunsamotność”wewszystkichźródłach:
11
Ks.M.Chmielewski,Zagadnieniejęzykaimetodywewspółczesnejteologiiduchowości,
nAteneumKapłańskie”2006,nr147,s.442.