Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
18
1.Agresjaiokresadolescencji…
ObokwyszczególnionychwyżejkryteriówzaburzeńwDSM-IVwyróżniono
całkowicieodrębnąkategorię1Zespółnegatywistycznego,wrogiegoibuntowni‑
czegozachowania
10
.Zespółtenrozpoznajesiępostwierdzeniuwciąguostatnich
6miesięcyconajmniejczterechznastępującychzachowań:
1częstewpadaniewzłość,
1częstekłótniezdorosłymi,
1aktywnybunt,sprzeciwlubodmowastosowaniasiędożyczeń/zasadosób
dorosłych,
1umyślnedokuczanieinnym,
1obwinianieinnychzawłasnebłędy,
1wzmożonadrażliwość,
1częsteprzejawyzłości,
1złośliwośćimściwość.
Analizapowyższychkryteriów(stosowanychdoukończenia18.rokużycia)pro‑
wadzidowniosku,żerelacjezaburzonegodzieckazotoczeniemspołecznymsą
trudnezewzględunasposóbjegoodnoszeniasiędoświatazewnętrznego,który
możeprzybieraćformęataku,negowaniainiszczeniabądźwycofaniaiizolacji.
Sprawęjeszczebardziejkomplikujefakt,iżprzejawyzaburzenianiesączymśuni‑
wersalnym,aichwystępowaniejestuwarunkowaneśrodowiskowo.Oznaczato,że
konkretnedzieckowszkolemożebyćzidentyfikowanejakozaburzone,podczas
gdywrodziniezachowujesięzupełniennormalnie”.Ponadtoróżnicewdiagno‑
ziemogąwynikaćzpełnieniaprzezdzieckoróżnychrólspołecznych,zktórych
każdawymagainnychzachowańiwybiórczegoustosunkowaniasiędoobowiązują‑
cychwjejramachnormireguł11.Wszystkotosprawia,żeprzyoceniezachowania
dzieckawymaganajestszczególnaczujnościiwiedzazestronyopiekunówiwycho‑
wawców,abyzastosowaćwłaściwąinterwencję.
1.3.
Systematykapojęć„agresja”i„przemoc”
Wielepojęćfunkcjonującychnacodzieńwjęzykupotocznymużywanych
jesttakżewliteraturzeprzedmiotudlaokreśleniazjawiskspołecznych.
Prawidłowośćtamaniewątpliwieodniesieniedoterminunagresja”,któryrów‑
nieczęstojeststosowanywcodziennymżyciu,jakiwsłownikufachowym.
Jednakposługiwaniesiętymsamymterminemniezawszeoznaczazgodęcodo
jegoznaczenia.
10Por.M.Orwid,K.Pietruszewski:Psychiatriadzieciimłodzieży.Kraków:CollegiumMe‑
dicumUJ1996,s.137.
11B.Urban:Zaburzeniawzachowaniuiprzestępczośćmłodzieży…,s.16119.