Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
16
ŁukaszTrzciński
znaczyto,żespełniaonowłaściwieswąsoteriologicznąfunkcję.Lęk,
ojakimmowa,związanyjestprzedewszystkimzniewiedzą4,codona-
turyrzeczywistościiskutkówpostawywstosunkudoniej,zaśpodmiot
religijnywswejnaiwnościodwołujesięzwykledozbiorowejmądro-
ścireligijnejinstytucji,niepróbującskonfrontowaćsięztąniewiedzą.
WreligijnymwymiarzeżyjewówczaswHeideggerowskim„się”,ukry-
wając,araczejprzenoszącswójlękitrwogęnainstytucję,któramaten
lękredukować5.Teuwagi,trochęprzerysowane,byćmoże,zewzględu
nakoniecznośćzrozumieniapodróżysapiencjalnejjakopostulatuuni-
wersalnego,odnosząsiędoproblemulęku,jakizwyklerodziniewiedza
wsytuacjiniepewnościzbawienia.
Wwymiarzeduchowegorozwoju,mającegodostarczyćkonkretny
rezultatzbawieniaczyteżsamourzeczywistnienia,sytuacjaposzuki-
waniawłaściwegorozumieniaidziałaniaprzekładasięprzedewszyst-
kimnaproblemwłaściwegorozpoznawaniakierunkuposzukiwań.
Koniecznejestpodczasjejtrwaniazachowaniewytężonejuwagioraz
wyważonepodejmowaniedecyzji,conależyprzyjąć,acoodrzucić.
Paradoksalnie,dążeniedomądrościjużnapoczątkucałejdrogimusi
przywołaćdodziałaniamądrośćmającąpomócwewłaściwymwybo-
rze.Byćmoże,wswejistotnejjakościtapoczątkowamądrośćnieróżni
sięodtej,jakamabyćosiągnięta,cowyrażająniektórerodzajemistyki,
mówiąco„powrociedosiebie”wsytuacji,kiedytaknaprawdęzawsze
sięjest„usiebie”,zaśoddalenieodtego„się”6(czyteż„ja”)jestrozpo-
znawanepodczasduchowegorozwojujakozłudzenie.Konstatacjataka
jestzrozumiałaprzyzałożeniu,żewtrakcietegorozwojuniezdobywa
siężadnejnowejpodmiotowości,alenastępujejedynieoczyszczenie
iistotnatransformacjakogoś,ktowybrałtakicelżycia.Podjęciedu-
chowejdrogijestnatyletrudne,żewiększośćreligiiwzywaswych
wyznawców,byzanimzdecydująsięnatentrud,uwierzyli,żeprzy-
niesieostateczniespodziewanyrezultat,zaśpostulat„uwierz,żebyzro-
4Conieoznacza,żeniejestwywoływanyrepresyjnąpostawączłonkówjakiejśreligijnej
społeczności,przekazującychwświadomyinieświadomysposóbzagrożeniepotępieniem
ipośmiertnąkarąwprzypadkuniedostosowaniasiędozbiorowychoczekiwańiustalonego
stylumyślenia.
5Byćmożedlatego,gdyinstytucjereligijnepoddająsiępatologicznymprocesom,rodzą
największątrwogę,awojnyreligijnenależądonajkrwawszych.
6Zważyćtumożna,żeokreśleniemabsolutuwfilozofiiUpaniszadjestsłowoatman,
będącezaimkiemzwrotnym„się”.