Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Wstęp
Wydajesię,żeuprawianiepolitologiireligiiwymagaodrzuceniaparadyg-
matunpaństwo-Kościół”wbadaniachnadpolitycznymznaczeniemreligiiiza-
stąpieniagopodejściemsystemowym,wktórymdoktrynyreligijnedostarczają
władzyformułlegitymizacyjnych(wteokracjach),wewspółczesnychzaśspo-
łeczeństwachnieteokratycznychgrupyreligijnesąjednymizwielupodmiotów
systemupolitycznego,obokorganówwładzy,ugrupowańpolitycznych,ruchów
społecznych,grupinteresu,organizacjipozarządowychitp.,rywalizujących
opolepszeniewłasnejpozycjiwrelacjachwładzyiwpływnaprocesydecyzyjne
wceluurzeczywistnianiawłasnychinteresów.Pozwalato,zjednejstrony,na
strictepolitologiczną(anieprawniczą)analizęfunkcjonowaniareligiiwsferze
politycznej,zdrugiejzaśumożliwiaodrzucenienormatywnegobalastuzwią-
zanegoczęstozdyskusjaminatematrelacjinpaństwo-Kościół”.Polegaonbądź
nadomaganiusiędlajakiejśreligiiczyKościołauprzywilejowanejpozycji,bądź
też,zdrugiejstrony,krytykowaniuKościołówzanadmiernezaangażowanie
politycznealbowreszcie,wwyrastającejzliberalizmufilozofiipolitycznej,kwe-
stionowaniupełnoprawnegostatusuświatopoglądówreligijnychnaforumpub-
licznym.Wszystkietepostulatyizastrzeżeniasąbezprzedmiotowezperspekty-
wypolitologiireligii,którejzadaniemjestbadaniepolitycznejfunkcjiwierzeń
irytuałówreligijnych,politycznegodziałaniagrupreligijnych,ichzdolnoścido
osiąganiawłasnychcelów,wpływuwywieranegoprzeznienastanistabilność
systemupolitycznegoitp.,anieichnormatywneocenianie.
Innąkwestiąmetodologicznąwymagającąwyjaśnieniajestposługiwaniesię
pojęciamiinarzędziamiwspółczesnejpolitologiidoanalizyzjawiskhistorycz-
nych,niekiedysięgającychkilkasetlatwstecz.Niesądzę,byzpunktuwidzenia
politologiibudziłotojakiekolwiekwątpliwości.Historianiejestbowiemauto-
nomicznądziedzinąwiedzy,tylkozbioremzdarzeńzprzeszłości,któremogą
byćnaukowoanalizowane-tj.wyjaśniane,anietylkoopisywane-wyłącznie
zperspektywyktórejśzdyscyplinnaukowych,np.jeślichodzionaukispo-
łeczne,socjologii,psychologiispołecznejczywłaśniepolitologii.Dyscyplinyte
badająpewneaspektyrzeczywistości(np.politologia-stosunkiwładzypoli-
tycznej),wróżnymmiejscuiczasie,starającsięwyjaśnićobserwowanezjawiska,
aniekiedytakżeustalićpewneprawidłowości.Historiografia,któraniechce
12;D.Góra-Szopiński,Czymmoże,aczymniepowinnabyćpolitologiareligii?,[w:]
Politykajakowyrazlubnastępstworeligijności,red.R.Michalak,Morpho,Zielona
Góra2015,s.13-34.
15