Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
ROZDZIAŁI
KOMPETENCJETŁUMACZA
Wliteraturzefachowejkompetencjetłumaczadefiniujesięwsposób
niecałkiemprecyzyjny,rozbudowującznaczniezakrestegopojęcia
iuwzględniającwiedzęzróżnychobszaróworazbardzowieleumie-
jętnościpraktycznych8.Wśródtychskładnikówwyróżniasięmiędzy
innymi:kompetencjęjęzykową(J
1)oraz(J
2),kulturową,interkul-
turową,społeczną,komunikacyjną,pragmatyczną,tekstową,spe-
cjalistyczną(HandbuchTranslation1999);dotegodochodząjeszcze
predyspozycjeogólne(kompetencjalogicznaipsychologiczna)oraz
umiejętnościprofesjonalne-kompetencjastrategiczna,zawodowa,
encyklopedyczna(Dąmbska-Prokop2000:109).Dotejobszernej
listymożnadodaćtakżewiedzęmerytoryczną(ogólnąispecjali-
styczną,któramieścisięwzakresiepojęciakompetencjaencyklope-
dycznalubspecjalistyczna),kulturęogólną,erudycję,zdolnościinte-
lektualne(zwłaszczaadaptacyjne),dobrąpamięć,odpornośćnastres
izmęczenie(tepredyspozycjesąszczególnieważnewtłumaczeniu
ustnym),anawettalentiłutszczęścia.KrzysztofHejwowski(2004:
158-159)podkreślaprzytymtakiecechy,jakdużadozasamokry-
tycyzmu,niezadowalaniesiępowierzchownymrozumieniem,duże
umiejętnościinterpretacyjne,aleteżperswazyjne.Jeślidodamy
jeszczekompetencjętechniczną,przezktórąVilenN.Komissarov
(2001:329-346)rozumiewiedzę,umiejętnościinawyki-wtym
znajomośćpodstawteoretycznych,strategiiitechnik,zdolność
określeniadominanty-orazkompetencjęstrictetechnicznąwuję-
ciuChristianeNord(1991,zaStefaniak2008),towidać,żetłu-
maczowizawodowemustawiasięniezwyklewysokiewymagania9.
Chcącuprościćniecotenobraz,opiszemyponiżejnajistotniejsze
8WTezaurusieterminologiitranslatorycznej(1998)uwzględniono11typów
kompetencji.
9Por.:„Trzebateżwyraźniepowiedzieć,żetłumaczenienigdyniebędzie
zajęciemdlawszystkich”(Hejwowski2004:162).
26