Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Kino,antropologia,transcendencja
15
zprzywoływanychtekstówkulturyniesiewsobiewięcejmożliwościinterpre-
tacji,jednakniekiedywiernośćobrazustajesięwadąfilmu,czegoświadomość
mająniektórzyzwybitnychreżyserów.Dosłowność,homogenizacjaispłycenie
znaczeńsąistotnąwadąkulturymasowej,naktórąuwagęzwracałajużAntoni-
naKłoskowska.Ponieważmówimytuoamerykańskimreżyserzeiamerykań-
skiejkulturzemasowej,któradlawielukrytykówpozostajeupołyskliwymbarba-
rzyństwem”30,trzebapowiedzieć,żejestonaczasamiprzykłademnadmiernego
poszerzaniakontekstówizasięgukulturypopularnej,przekładającsięrównież
natreścifilmowe.
Naszczęście,DarrenAronofskypozostajewcieniuHollywood,niebędąc
reżyseremkasowychhitówitymsamym,niejestograniczanyprzezwymagania
stawianetwórcomkinastricterozrywkowego,mającegoprzedwszystkimprzy-
nosićwielkiedochody.Wrazzpytaniemozwiązekpomiędzymediamikultury
popularnejaświatemfinansów,rodząsięinnewątpliwości,dotyczącemanipula-
cjimasamiodbiorców,dokonywanejprzeztwórcówkulturowegorynku.Czykul-
turapopularnaijejwzorceproponowaneodbiorcomsąwytworemsamychludzi,
czyteżsąnarzucanezgóryifunkcjonująjakoformakontrolimas?Wreszcie:
czyrozwójkulturywformietowarówoznacza,żekryteriarynkowedominująnad
jakością,artyzmem,uczciwościąiwymaganiamiintelektualnymi?Czycorazpo-
wszechniejszyrynekkulturypopularnejgwarantujejejprawdziwepowodzenie,
ponieważdostarczatowarów,którychludzierzeczywiściepragną?
Cojestważniejszewsytuacji,gdykulturapopularnawytwarzanajestprzemysłowo
isprzedawanazgodniezzasadamipopytuipodaży-zyskczyjakość?31
Obawiamsię,żewprzypadkuamerykańskiejkulturypopularnej,odpowie-
dzinatepytanianieniosązesobązbytwieleoptymizmu.Nietrzebapytaćoin-
doktrynacjęodbiorcówtreścikulturypopularnejprzekazywanychwmediach,
gdyżbezwątpieniasąoniindoktrynowaniwceluzwiększeniapopytunajejwy-
tworyipowszechnościproponowanychstylówżycia.
ZacytujęfragmentklasycznejpracyKłoskowskiej,dotyczącykrytykiamery-
kańskiejkulturymasowej:
Nawetnajbardziejpowściągliwiamerykańscykrytycykulturymasowej,[ś]któ-
rzynietwierdzą,żewspólnymianownikmusibyćkoniecznienajniższym,widzą
wmechanizmienieuniknionejuniformizacjizagrożenieekskluzywnychwartości
30TegookreślenianaamerykanizacjękulturyużywamzaRichardemHoggartem,
zob.:tegoż,SpojrzenienakulturęrobotnicząwAnglii,tłum.A.Ambros,PaństwowyInsty-
tutWydawniczy,Warszawa1976.
31D.Strinati,Wprowadzeniedokulturypopularnej,tłum.W.J.Burszta,Wydawnic-
twoZyskiS-ka,Poznań1998,s.16.