Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
1
Wprowadzeniedotematykitransportużywności
1.1.Pojęciapodstawowe
Słowotransport(złac.transportare)oznaczaprzenieść,przeprawić,przewieźć.
Topodstawoweznaczeniewymagajednakrozszerzenia.Transportjestdefinio-
wanynawielesposobów.PierwszepodejściereprezentujeIgnacyTarski,według
którego„transportoznaczaprocestechnologicznywszelkiegoprzenoszeniana
odległość,czyliprzemieszczaniaosób,przedmiotów,energii”1.Jesttopodejście
czynnościoweidotyczyzarównopodmiotówświadczącychusługizarobkowo,jak
iprzedsiębiorstwprodukcyjnychiindywidualnychużytkownikówtransportu.Do-
datkowowtymznaczeniuprzedmiotemtransportujestrównieżenergia.Jestto
najszerszeznaczenie.
Drugie,węższepodejściereprezentujeMarianMadeyski,którytransportemokre-
śla„technicznie,organizacyjnieiekonomicznewydzielonezinnychczynności,ce-
loweprzemieszczaniewszelkichładunkówiosób”2.Jesttopodejściepodmiotowe,
gdyżwskazujenajednostkępowołanąspecjalniedorealizacjiprocesówprzemiesz-
czania.Wydzielenietechniczneoznaczazastosowanieodpowiednichśrodkówtrans-
portuiinfrastrukturytransportowej,czylitaboru,drógipunktówtransportowych
orazurządzeńpomocniczych.Wyodrębnienieorganizacyjnewskazujenapodmiot,
któregocelemjestwykonywanieusługtransportowychnarzeczusługodawców.Wy-
dzielenieekonomiczneoznaczamożliwośćustaleniaprzychodówikosztówdziałal-
nościtransportowejiwrezultaciewynikufinansowego.Podejściepodmiotowejest
typowedlapodziaługospodarkinadziałydlapotrzebrachunkównarodowych.Jest
toważnepodejście,gdyżkoncentrujesięnaprzedsiębiorstwachświadczącychusłu-
gitransportowezawodowo.
Transportjestrozumianyteżjakojedenzdziałówgospodarki3.Napotrzebymo-
nografiinajodpowiedniejszejestpodejście,wedługktóregotransportjestzespołem
czynnościpolegającychnaprzemieszczaniudóbrmaterialnychwprzestrzeniprzy
1I.Tarski:Ekonomikaiorganizacjatransportumiędzynarodowego,PWE,Warszawa1973,s.11.
2M.Madeyski,E.Lissowska,J.Marzec:Wstępdonaukiotransporcie,SGPiS,Warszawa1971,
s.10.
3A.Koźlak:Ekonomikatransportu.Teoriaipraktykagospodarcza,WydawnictwoUniwersytetu
Gdańskiego,Gdańsk2008,s.11-12.
7