Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Paradygmatkulturowywstosunkachmiędzynarodowych
29
FransA.M.AltingvonGeusauzwracauwagę,żedyplomacjakul-
turalna,wformieuprawianejprzezpaństwanarodoweodkońcaXIX
wieku,byłaijestpotężnyminstrumentemwtworzeniunarodowych
stereotypówicelowegowpajanialudziomszablonowychprzekonań
oprzedstawicielachinnychnarodówionichsamych.Będącaintegral-
nączęściąnarodowejpolitykizagranicznej,dyplomacjakulturalnaspeł-
niaprzedewszystkimswojecelepolityczne:wzmacniapozycjędanego
naroduwukładziestosunkówmiędzynarodowychiosłabiapozycję
jegoprzeciwnika(AltingvonGeusau1995:253).Świadczytodobitnie
orosnącymwpływiekultury-zwłaszczapopularnej-nastosunki
międzynarodowe.
Niektórzybadaczestosunkówmiędzynarodowychzaczęliużywać
terminuDparadygmatcywilizacyjny”dlawyjaśnieniaskomplikowanej
rzeczywistościmiędzynarodowej.GrażynaMichałowskauważa,że
Dwuproszczeniusprowadzasięondoprzekonania,żetworzącysięład
międzynarodowydeterminowanybędzieprzezsprzecznościcywiliza-
cyjne,toznaczy,żedawnykonfliktideologicznyzastąpiąkonfliktyno-
wegotypu,którychpodstawowymźródłembędąróżnicekulturowe”
(Michałowska2005:174-175).
NiewdającsięwsporycododwupojęćDcywilizacja”iDkultura”,
wniniejszejpracystosujękonsekwentnieterminDparadygmatkultu-
rowy”,któryrozumiemniecoszerzejniżwsposóbzaprezentowany
powyżej.Paradygmatkulturowyniejestdlamnietylkoprzejawem
zmieniającychsięczynników,którewpływająnapojawianiesięno-
wych/starychkonfliktówwstosunkachmiędzynarodowych,alejest
przejawemznaczeniakulturywewspółczesnymświecie.Innymisłowy,
nakonstrukcjęładumiędzynarodowegowznaczącymstopniuwpływa
czynnikkulturowy,determinujeonzachowaniapaństwwSM.Różnice
kulturowemogąwkonsekwencjipowodowaćzarównosprzeczności
ikonflikty,jakiprzyczyniaćsiędolepszegozrozumieniaiporozumie-
nia.Wtymduchubędęstarałsięprowadzićwniniejszejpracyinter-
pretacjęhollywoodzkichfilmów.
Paradygmatkulturowy(cywilizacyjny)wstosunkachmiędzynaro-
dowychzyskałnaznaczeniuzasprawąartykułu(1993)opublikowa-
negowDForeignAffairs”,apotemksiążki(1996)SamuelaHuntingto-
naZderzeniecywilizacji.Książkajestoczywiścierozwinięciemtez
wcześniejzaprezentowanychwartykule.Obiepublikacjenoszątensam
tytuł-nastąpiławzasadzietylkojednazasadniczazmiana-w1993
rokuHuntingtonstawiałpytanieiuzupełniłtytułoznakzapytania.
Trzylatapóźniejniemiałjużwątpliwości,żemamydoczynieniaze
Dzderzeniemcywilizacji”.Jegoksiążkajużwmomenciewydaniacie-
szyłasięwielkimzainteresowaniem,po11wrześniazaśokrzyknięto
jejautoraniemalwizjonerem.