Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Demograficznemegatrendywgospodarceświatowej
15
maudziałpopulacji50latiwięcejnuruchamiający”regresywnytypspo-
łeczeństwa.Jeżeliuwzględniasięobniżanągranicępierwszejgrupy-co
wynikazakceleracjiwzakresiedojrzewania-ajednocześnienastępujewy-
dłużaniesięśredniegowiekumacierzyństwa-cowynikazfaktu,żeczęść
kobietdecydujesięnamacierzyństwopoukończeniu50.rokużycia-to
demograficznaprzyszłośćglobalnejpopulacjinierysujesięwzbytróżo-
wychbarwach5.Wdemograficznychmegatrendachchybaniedoceniasię
urbanizacji,wramachktórejjużdawnoponadpołowaglobalnejpopulacji
mieszkawmiastachzwszystkimitegokonsekwencjami.Wpełniuzasad-
niająoneteorięmetropolitalnegooptimum,którauwzględniałabynietylko
technicznewymogiinfrastrukturalnegozabezpieczeniatakichskupisk6.Już
dawnoprzekroczyłyonewszystkieoptima,uzasadniającpytaniaozasad-
niczymciężarzegatunkowym,aktóresygnalizujątrzypodstawoweteorie
demograficzne:przejściademograficznego(RichardaEasterlina-1943),
ekonomicznejteoriiludności(AlfredaSauvy-1963),teoriizastępowalno-
ścipokoleń(GaryBeckera-1990)7.
Teoriapierwszego–drugiegoprzejściademograficznego–
strukturalnekonsekwencjezmianwpopulacjiglobalnej
Zgodacodotego,iżTomasR.Malthus(1798-1803)byłprekursorem
współczesnejmyślidemograficznejjesttakpowszechna,iżkonkurować
zniąmożejedynieprzekonanie,żejegoteorianjużdawnoutraciławalor
uniwersalności”8.Jeżelijednakbliżejsięprzyjrzećjegotezie,żezmianydo-
choduwpływająwprostnadzietnośćrodzin,tookazujesię,żetazależność
aniwkoncepcjiMalthusa,anijegokrytykówniejestdokładniepotwier-
dzonaprzezdaneempirycznewskaliglobalnej.Zzasadniczątezą,żetem-
powzrostuludnościprzewyższatempowzrostuprodukcjiipodażyżyw-
ności-couznanozaprzejawogólnejprawidłowościrozwojowej-tylko
dopewnegomomentumożnasięzgodzić.Okazujesiębowiem,żeprimum
edererządziludzkimidecyzjamitylkonapewnymetapierozwojuglobalnej
populacji,bojakocenić-zgodnieztąregułą-iżwzrostdochodówwgru-
5Zob.J.Miller,S.Castles,Migracjewewspółczesnymświecie,Warszawa2001,s.16.
6WorldUrbanizationProspects.Te2015.RevisionUnitedNations,NewYork2016.
7R.Easterlin,TeEconomicsandSociologyofFertility,Princeton1978;A.Sauvy,Teorie
generaledelapopulation.T.I,Teoriapopulacji,T.II,Życieludności,Warszawa1969;G.Bec-
ker,Ekonomicznateoriazachowańludzkich,Warszawa1990;N.Federici,Demografawczo-
rajidziś-rozwójdemografiiteoriiludnościowych,Warszawa1987.
8Zob.A.Ochocki,Ludnośćświata.Powinnośćikapitał,Warszawa2010,s.15.