Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Ewolucjanowożytnegopaństwa
31
Wykres1.2.UdziałwydatkówpublicznychwPKBwzwiązkuzpolitykąspołeczną
Źródło:OurWorldinDatabasedonOECDandLindert(2004)
Społeczeństwaczerpiąwieleżywotnychkorzyściznowożytnegopaństwa.
Konieczne,choćniemożliwewtymmiejscu,jestuwzględnieniewieluróżnicmiędzy
współczesnymipaństwami.Zdaniewcześniejszedotyczyprzedewszystkimkrajów
tradycyjnegoZachodu.Leczmiędzynimiteżsąogromneróżnice.StanyZjedno-
czoneniemożnauznaćzawzorcowepaństwoopiekuńcze.Jestsupermocarstwem
ztrudnądoprzecenieniarolągospodarcząiideologiczną,trzebajednakuważnie
analizowaćjegodoświadczenia.Sąprzebogatymlaboratoriumspołecznychprze-
obrażeń.Zbrakumiejscaograniczmysięjedyniedotrzechsymboli:NowyŁad,
reaganomikaibidenomika.Jednocześnieuzatroskanegostanemiperspektywami
demokratycznegokapitalizmuMartinaWolfa(Wolf2023)najwięcejobawwzbudzają
właśnieStanyZjednoczone.
Przypróbieuogólnieńkoniecznajestdużadozaostrożności.Nawetograni-
czającsiędoEuropyiAmerykiPółnocnej,znajdujemywieleścieżekrozwojowych;
wśródkilkudziesięciupaństwłatwoodróżnićzasadniczoodmienneodsiebiemodele
społeczno-gospodarczo-polityczne.Coważniejsze,państwatradycyjnegoZachodu
stanowiąmniejszość.Niechodzitylkooludnośćczypowierzchnię,malejeobecnie
wyraźnierównieżudziałwzasobachmaterialno-ludzkichiwpływnagospodarkę
ipolitykęwspółczesnegoświata.Należyzauważyć,żespośród38państwczłonkow-
skichOECDMiędzynarodowyFunduszWalutowytylko31uznajezagospodarki
rozwinięte.