Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Słowowstępneredaktoraksiążki
25
domina,możnadostrzec,żejegoelementyrozsypałysięnawszystkiestrony.Ta-
kiegorozwojuwydarzeńniespodziewalisięzapewneflgracze”,kiedyprzewracali
elementyukładanki,rozdmuchującdoniebotycznychrozmiarówflbańkispekula-
cyjne”wbranżynieruchomościczyfinansów.Wjakisposóbzachowująsięosoby
odpowiedzialnezarozwójgospodarczy?Próbująstareelementyponownieustawić
wodpowiedniejkolejności!Niezadanosobieżadnegopytaniaoto,któreelementy
dominanależałobyodrzucić,niedokonanożadnejanalizykolejnościstawianiaele-
mentówwprzyszłości,abyuniknąćpowtórkizchaosu,zjakimmieliśmydoczynienia
(aktualnyrynekkapitałupochodnegobankówamerykańskichwynosi200bilionów
dolarów,atymsamymjestonczteryrazywiększyniżświatowywynikgospodar-
czyw2009r.;por.PeterBloed,NurdieFassadeaufpoliert,flFocus-Money”2009,
nr27,s.77).Pozatymtenflupadły”systemstabilizowanyjestpieniędzmi,których
jeszczeniema.Innymisłowy,państwozadłużasię,obciążającprzyszłepokolenia,
itakdziejesięnacałymświecie(jakowskaźnikmożeposłużyćprognozowana
dziurabudżetowawNiemczech,któramawynosić300miliardóweurodo2013r.;
por.MerkelverteidigtVersprechen,tis/dpa/AFP
,29czerwca2009).Tymsposobem
porazpierwszydotarliśmydotematuzrównoważonegorozwoju.
Ostatnikryzysgospodarczywywołałrównieżinnenegatywneskutkiwinteresu-
jącejnasdziedzinie.Spowodowałm.in.bardzowysokiwzrostcennieodnawialnych
nośnikówenergii.Producencitechnologiiwytwarzaniaenergiiodnawialnejna
krótkąmetęnawetskorzystaliztakiegorozwojuwydarzeń.Akcjeproducentów
energiisłonecznej,wiatrowejiwodnejszybkowzrosły.Poszerzanoichzdolności
produkcyjne.Azatem,czyprzedsiębiorstwaskorzystałyzkryzysu,którywszystkim
inwestoromikonsumentomdotkliwieuświadomiłograniczonośćsurowcównatural-
nychtegoświata?Nie,nieskorzystaływcalelubwkrótkiejperspektywieskorzystały
niewiele.Kursyichakcjizbiegiemczasutakżespadływskutekkryzysu.Niektóre
przedsiębiorstwaznajdująsięaktualnienawetnapograniczuupadkufinansowego.
Inneporadząsobiezewzględunawartośćgiełdową,któraniekiedywynosijedynie
10%najwyższegoniegdyśpoziomu.Jaktomożliwe?Przecieżinwestorzyikonsu-
mencipowinniwiedzieć,wjakimstopniusąuzależnieniodsurowcównaturalnych,
którewznacznejwiększościznajdująsięwrękachmonopolistówispekulantów
(cenaropywzrosławszczyciekryzysudoponad70dolarówzabaryłkę,cozdaniem
analitykówniemiałouzasadnienia;por.LarsHalter,KampfdenSpekulanten,
flInsideWallStreet”,7lipca2009;AloisLehner,SchwarzesGoldglänztwieder,
flBörse-Online”,27/09,s.36inast.).Okolicznościtewymagająwręczzróżnicowania
prywatnegoipublicznegozużyciaenergiinarzeczodnawialnychsurowcównatural-
nych.Przynajmniejczęściowokwestietesądyskutowanenaszczeblupolitycznym,
natomiastsektorgospodarczywykorzystujetojakopowóddokolejnychspekulacji
(por.Sahara-ProjektheiztdemKursein,flBörse-Online”,27/09,s.34).
Jakiesąpowodyopisanychwcześniejproblemówgospodarczychiśrodowisko-
wych,względniezałamaniacałegosytemu?Argumentującpragmatycznie,całość
stanowiwięcejniżsumęczęściskładowych.Totwierdzenieniejestnowe.Nawoły-
waniadowiększejinterdyscyplinarności,orientacjisystemowej,zrównoważonego