Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Własnośćgospodarcza—podziałyirodzaje
31
wojowemiałobyćponiekądpowrotemdopierwszego—rozwarstwienieklasowe
miałoustąpićmiejscajednejklasieludupracującegomiastiwsi.Towarzyszyćtemu
miałyzanikaniegospodarczejwłasnościprywatnejipowszechnewystępowanie
własnościwspólnej.
Późniejsimarksiścistawialitakżepytanie,czyprawaekonomicznemają
charakteruniwersalny,czywwarunkachróżnychformwłasnościichdziałaniejest
odmienne,czyteżmożenawetpojawiająsięzupełnienoweprawa,specyficzne
jedyniedlaokreślonejformywłasności.Doświadczeniepokazuje,żetakiegoprawa
specyficznegoniewykryto.
1030Własnośćgospodarcza—podziałyirodzaje
103010Wyodrębnieniewłasnościgospodarczej
Własnośćgospodarczą,takjakkażdyinnyrodzajwłasności,możnarozpatrywać
wujęciachekonomicznymorazprawnym.Wtympierwszymujęciu—mówiąc
generalnie—sątoróżnegorodzajuzasoby(majątek)ocharakterzematerialnym
bądźniematerialnym,stosowanewdziałalnościgospodarczej.Przybadaniuzmian
systemugospodarczegozdecydowanienajważniejszeznaczeniemawłasnośćgos-
podarczawpostaciprzedsiębiorstw(zorganizowanychiusankcjonowanychprawnie
podmiotówgospodarczych,finansowanychgłównieprzezrynek),którychcelemjest
wytwarzanieokreślonychdóbriusług.Wdalszejczęściksiążkitakwłaśnie
będziemyrozumiećwłasnośćgospodarczą.
Pomijamywnaszychrozważaniachwłasnośćgospodarcząocharakterze
cząstkowym,niezorganizowanym,jaknp.kapitałfinansowyczywartościniemate-
rialne,oileniestanowionaelementówskładowychkonkretnychprzedsiębiorstw.
Niezajmujemysięteżwłasnościązasobównaturalnych(niepracujących,nawetjeśli
mająznaczenieiwartośćgospodarczą),takichjakziemia,lasyczykopaliny.Nie
dokonujemyanalizywłasnościszkół,szpitaliiinnychpodmiotówpełniącychfunkcje
publiczne(finansowanegłówniespozarynku)orazdefiniującychinneceleistnienia
niżklasyczneceleprzedsiębiorstw(maksymalizacjazyskui/lubistnieniewdługim
okresie).Niezajmujemysięteż—skądinądbardzointeresującymidlazrozumienia
sensutransformacjigospodarkipostsocjalistycznej—kwestiamiwłasnościo-
wymipewnychpodmiotówiinstytucjizotoczeniabiznesu,jaknp.notariaty,sądy
rejestrowe,agencjewspomaganiarozwoju.
Własnośćgospodarcząodnosimygeneralniedomajątku,którymożebyć
używanywcelachkomercyjnych(jegozastosowaniemożeprzynosićwłaścicielowi
strumieniedochodów),wodróżnieniuodwłasnościindywidualnej(osobistej),
służącejdoużytkuwłasnegowłaściciela,orazodwłasnościpublicznej,którejcelem
jestrealizowaniepewnychcelówspołecznychprzyminimalizacjizysków(nad-
wyżkiekonomicznej).Reasumując,wniniejszymopracowaniuużywającokreślenia