Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
38
RozdziałI.JózefHieronimRetinger-zarysbiografii1888-1918
przejąłnadnimopiekę.ByłdlaRetingeraautorytetemiwzorcempolskiegopa-
trioty,którywszystko,coposiadał,oddałswojejOjczyźnieiPolskiemuNarodowi.
WcześniejszedziałaniaZamoyskiego,związanezprzejęciemZakopanego
irozstrzygnięciemsporuzKrólestwemWęgierskimoprzynależnośćpaństwową
MorskiegoOka,wspierałojciecJózefaRetingera.TerazonsampomagałZamoy-
skiemuwkolejnychdziałaniachniepodległościowych,kontynuującwtensposób
patriotycznetradycjerodzinne.
WydanieprzezRetingerabroszuryThePolesandPrussia,jakrównieżprzeka-
zanielistudziecizWielkopolskidladzieciirlandzkichstanowiłoodzewnaapele
ZamoyskiegoonagłaśnianiesprawypolskiejnaZachodzie.Wobudziałaniach
RetingerskupiłuwagęjedynienazaborzepruskimiWielkopolsce,gdziewKór-
nikumieściłasięrodowasiedzibaZamoyskich,będącaobiektemrestrykcjize
stronyniemieckichwładz.
OpierającsięnatwierdzeniuHelenyOlszewskiej,któranapisała,żeuSzereg
broszur,anawetksiążekwyszłospodjego[Zamoyskiego]piórapodnazwiskiem
innychPolakówczyFrancuzów(ł),aprzynajmniejstaranieminakosztWłady-
sławaZamoyskiego”92,możnadomniemywać,żeZamoyskimógłmiećwpływna
powstaniepublikacjiThePolesandPrussia,inspirującRetingeradojejnapisania,
lubprzynajmniejpokrywająckosztywydaniabroszury.
Retingermającświadomośćroliiznaczenia,jakieposiadałyosobyzkręgów
intelektualnych,szukałwśródnichpoparciadlaideiodrodzeniapolskiejpaństwo-
wości.Docierałdocorazbardziejwpływowychosób,wykorzystywałwcześniej-
szekoneksje,zdobywałtakżenowe.DlaswojejmisjiusiłowałzjednaćIgnacego
PaderewskiegoiJosephaConrada(JózefaKonradaKorzeniowskiego),doktóre-
goudałsięzlistempolecającymodArnoldaBennetta93,częstegogościasalonu
GodebskichwParyżu94.RetingerbyłjednymzniewieluPolaków,któremuudało
sięwówczasnawiązaćkontaktzConradem.ZostałzaproszonydoCapelHouse-
domuConradówpołożonegowhrabstwieKent.
Opisałpóźniejwrażeniazpierwszegospotkaniazesławnymrodakiem,zktó-
rymumówiłsięnastacjikolejowejwpobliżudomupisarza.Pisał:Kiedyporaz
pierwszyzetknąłemsięzJózefemConradem(ł)namałejstacyjcewKencie,nie
znałemgonawetzfotografii,poznałemgojednakbeztrudu-takzpolskawyglądał.
FizycznierobiłwrażeniePolakazewschodnichziemPolski.Kiedymniezobaczył,za-
92WypisyzliteraturyinotatkiHelenyOlszewskiejzeszkicubiograficznegoWładysławaZa-
moyskiegozezbiorówBibliotekiKórnickiej(BK11644).Cyt.za:Z.Bosacki,op.cit.,s.70.
93ArnoldBennet(1867-1931)-angielskipisarz,autorpopularnychpowieściopisujących
życiemieszczańskiejprowincji(HotelGrandBabylon,AnnazPięciuMiast,Opowieśćodwóchsio-
strach).
94J.Conrad,Listy,listdoHughaWalpole’az31VIII1918r.,Warszawa1968,s.375.