Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
12
Wstęp
zkwestiąprawadoustanawianiawartości.Kiedytonastąpiło,stałosięjasne,
że[ł]«abystworzyćwartość,wystarczytylko,zapomocądowolnychśrod-
ków,wywołaćwystarczającosilnepragnienie»iże«wartośćdodatkowątworzy
ostateczniemanipulacjanadwyżkąpragnienia»”9.
Powracającdobardziejszczegółowychokreśleńświatakonsumpcji,można
stwierdzić,iżjesttoświatnieustającejaktywnościjegouczestników,świat,
wktórympoddawanisą,oczywiściezichpozwoleniemDtorturze”polegającej
naniepozwalaniunaodpoczynek.Baumanzauważa:DTrzebautrzymywaćich
zawszewpogotowiu,czujnych,stalewystawionychnanowepokusy,ipie-
lęgnowaćwnichbezprzerwystannigdyniesłabnącegopodniecenia,atak-
żestanciągłejpodejrzliwościipermanentnegozniechęcenia.Atrakcje,które
przyciągająichuwagę,powinnypotwierdzaćwątpliwości,obiecujączarazem
możliwośćprzełamaniaznudzenia:«Myślisz,żewszystkojużwidziałeś?Nic
niewidziałeś,stary!»”10.
Wświeciekonsumpcjiżyciejestswoistąpodróżą,wktórejnietylechodzi
odotarciedocelu,aleobyciewdrodze.Osiągnięciecelu,realizacjapożądania
stanowiądlakonsekwentnegohominemconsumentemzanegowaniesensużycia,
stająsiębowiemźródłemspełnienia,którebywałoistotnąideąspołeczeństwa
nowoczesnego.Osiągnięcieceluwprawiapodmiot-konsumentawstanmono-
toniirodzącejpoczucienudy,anatoniemożesobiepozwolić,gdyżjegocelem
jestużywanieżyciaiwtymdążeniuniemożesięzatrzymać.DKonsumentjest
człowiekiemwruchuitakimmusipozostać”11.
Światkonsumpcjimożnabyłobyniecometaforycznie,wśladzaRyszardem
Kapuścińskim,określićjakoświat,wktórymD[...]jadłospiszastępujeDeka-
log”12.Jesttoświat,wktórymdochodzidoradykalnegoprzewartościowania
wartości.Wartościabsolutne,naktórychnajczęściejfundowanowszelkiego
rodzajustosunkispołeczne,napodstawiektórychstaranosięopisywaćrze-
czywistość,ustąpiłymiejscaprzedewszystkimwartościomkonsumpcyjnym,
aszerzejrzeczujmującwartościomutylitarnym.
Agresywniekonsumpcyjnapostawaspołeczeństw-wyznaczonaideolo-
gicznymdogmatem:DKonsumeryzm,fetyszyzmrzeczy,przedmiotów,towa-
ru”13-jestprocesem,któryzostałzapoczątkowanystosunkowowcześnie,ale
-jaksięwydaje-naprzestrzeniostatniegodziesięcioleciastajesiępowoli
ideologiądominującąwewspółczesnymświecie,ideologiązyskującąnawet
9Z.Bauman,Wspólnota.Wposzukiwaniubezpieczeństwawniepewnymświecie,Kraków
2008,s.174-175.
10Z.Bauman,Globalizacja,wyd.cyt.,s.99.
11Tamże,s.101.
12R.Kapuściński,LapidariumIV,Warszawa2000,s.118.
13Tamże,s.27.