Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
przedewszystkimdlatego,żestawiaprzednamimyśliiczynywielu
wybitnychumysłówwywodzącychsięzróżnychporządków
wielkości;ponadtozostałyonewyłożonewsposóbwielokrotnie
bardziejimponującyipobudzającyuczytelnikównajwyższe
aspiracje,aniżelibyłtowstanieuczynićktórykolwiekzautorów
nowożytnych.Jakdalekieodideałuniebyłybywspółczesneformy
klasycznegonauczania,niesposóbprzecenić,jakwiele
zawdzięczamytejjedynejzuwznioślającychnaukwowym
zniewolonymmechanizmie,jakimstałasięwspółczesnaedukacja.
Nienależyrównieżzapominać,żewśródkorzyścipłynących
zzaznajomieniasięzwielkimidziełamistarożytności,
wszczególnościzaśGrecji,jestita,iżuczymysiędoceniać
ipodziwiaćwewnętrznąwielkośćpośródopinii,obyczajów
iinstytucjizupełnieróżnychodnaszychwłasnych;wtensposób
ćwiczymysięwsztucepowszechnejtolerancji,którejbazęstanowi
zrozumienie,anieobojętność–atakżenabieramynawyku
swobodnegoiotwartegozrozumieniadlasiłumysłuiszlachetności
charakteru,jakkolwiekbysięonemanifestowały.Gdybytylkoudało
sięnauczaćstarożytnychjęzykówiliteraturywtakisposób,aby
odmalowaćjeprzedoczamistudentówjakożywąrzeczywistość–nie
zalegającąnadnieichumysłówcaputmortuum,rodzajobcej
substancji,niewpływającejwżadensposóbnaichmyśliczyuczucia,
aleprzeciwnie,rzeczdogłębnieprzyswojoną,stanowiącąnieodłączną
częśćtożsamości–wówczaszobaczyliśmy,wjakniewielkimstopniu
wykorzystaliśmydotądtkwiącewtychnaukachmożliwości
wporównaniuztym,comająnamjeszczedozaoferowania.
Ważnemiejscewsystemieedukacji,nadktórymtrzebasię
zastanowić,zajmujehistoria,stanowiącazapiswszystkichwielkich
osiągnięćludzkości.Wsensiefilozoficznymposzerzaonahoryzonty
uczniaioswajagozdziałaniemwimięwielkichspraw.Młody
człowiekwżadeninnysposóbniebyłbywstanieprzyswoićsobie
(bezwzględunato,zajakbardzoprzekonująceuznawałbydowody
abstrakcyjne)najważniejszychzasadrządzącychpostępemczłowieka
orazsztukąrządzeniaspołeczeństwem.Nigdzieindziejnieskończone
wariantyludzkiejnaturyniemogąmuzostaćtakklarownie
przedstawione,dziękiczemuwszelkieuproszczeniawjegopoglądach