Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
ISTOTACHRZEŚCIJAŃSTWAIPOCHODZENIETEOLOGII
Wtensposóbdochodzimydodrugiejzprzyczyn,którekażąnammyśl
Overbeckatraktowaćpoważnie.Pierwsza,przypomnijmy,tota,
żewjegopismachdochodzidogłosuumysłpróbującyzmierzyćsię
ztym,co–wjegoprzekonaniu–czyniłosytuacjęnowożytnego
chrześcijaństwacoraztrudniejszą.Overbeckbyłbowiem,jakjuż
wspomnieliśmy,
wrażliwym
obserwatorem
sił
intelektualnych
ikulturowychbudującychnowoczesność,ajegoocenazmagańmiędzy
chrześcijaństwemaepokąnowoczesnąjestconajmniejpouczająca.
Podobnąwrażliwośćprzejawiałrównieżwopisietego,couważałza
konstytutywnedlachrześcijaństwa.Jegowykładniatejreligii,jego
„teologia”,jeśliwolnosiętakwyrazić,jestopartanamocnych
argumentachitrudnadoodrzucenia.Wrzeczysamejtym,coczyni
jegodyskusjęzchrześcijaństwemtakfrapującą,jestfakt,żedostarcza
onpewnegoalternatywnegoiprzekonującegoobjaśnieniatradycji,
którąznałdogłębnieiktóraodcisnęłananimswepiętno.
Wswejoryginalnejpostaci,twierdziOverbeckwpierwszym
rozdzialeChrześcijańskości,
chrześcijaństwo
było
wyłącznie
eschatologicznąwiarąwbliskikoniecświata.Dlategomogłoistnieć
naprawdętylkowopozycjidohistorii–jeślisięwolnotakwyrazić:etsi
mundusnondaretur[26].Wiarataka,sądził,byłamożliwajedynieprzez
krótkiczas,arzeczywistośćświataijegomrokzaćmiłyoczekiwania,
które
próbowały
wyjść
poza
jego
granice.
Rozczarowanie
spowodowane
niespełnieniem
się
tych
pierwotnych
nadziei
chrześcijańskich
wczesny
Kościół
przezwyciężył,
czy
może
zrekompensował,przyjmującpostawęnegacjiświata.Terazcała
energia,wcześniejabsorbowanaprzezczystąwiaręwDrugiePrzyjście,
skupiłasięnamomencieśmiercijakoczasiePowrotuChrystusa.
Chrześcijaństwoprzetrwałowistocie,zdaniemOverbecka,jako
skierowanadoludzkościbezkompromisowaprzestroga,zawierająca
prawdę
o
naszej
nieuniknionej
skończoności,
kontyngencji
iśmiertelności(mementomori),przestrogęnietylkowypowiadaną
wsłowach,leczprzedewszystkimucieleśnianąwżyciuprzezascezę
iodrzuceniewszelkiejświatowości.Towłaśnietenascetycznyrys
historycznego
chrześcijaństwa,
jego
negacja
świata,
jak
już
wspomnieliśmy,stanowiłglebę,naktórejzrodziłsięchrześcijański