Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Drugaczęśćksiążkiprzedstawiaargumentykrytycznewzględem
kauzalnejkoncepcjidziałania(choćczęśćzarzutówwycelowanych
wpropozycjeDavidsona,MelegoiDretskegozostajeprzywołanajuż
wczęścipierwszej).Otwierająjątrzyrozdziałypoświęconeklasycznym
zarzutomstawianympodadresemteoriikauzalnej:argumentowize
związkulogicznego(rozdział5),problemowidziwnychciągówprzy-
czynowych(rozdział6)iproblemowiznikającegosprawcy(rozdział7).
Wkolejnychdwóchrozdziałachprzedstawiamproblemyrozpoznane
wmoichwłasnychbadaniach.Pierwszyznichdotyczyintencjonalizmu
teoriikauzalnej(rozdział8),drugi-przyjętejnagruncieteoriikau-
zalnejkoncepcjifunkcjonowaniaumysłu(rozdział9).Wzakończeniu
podejmujępróbęodpowiedzinapytanieoźródłakrytykiprzyczyno-
wejkoncepcjidziałania,czyliotecentralnetezyteoriikauzalnej,które
sąjednocześniepodłożemjejtrudności.
Przedstawionywrozdziale5argumentzezwiązkulogicznego
mówi,żemiędzyintencjąarealizującymjądziałaniemniemożezacho-
dzićrelacjaprzyczynowa,ponieważzachodzimiędzynimizgodność
treści,czylinieprzygodnyzwiązekzwanyzwiązkiemlogicznym(Mel-
den1961).Wydawałobysię,żeprzywołanietegozarzutumawwięk-
szejmierzewartośćhistoryczną,ponieważ,jaksięzgodnieuznaje
(równieżnakartachpodręcznikówteoriidziałania),zostałonuchylony
przezDavidsonajużwewspomnianym,fundującymwspółczesnąteo-
riękauzalnątekście(Davidson1963).Choćzgadzamsięzzasadniczą
ideąstojącązawywodemDavidsona,wktórymoddzielaonrelacjemię-
dzyopisamiodrelacjiontologicznych,tojednakwykazuję,żewjego
argumentacjinależydokonaćpewnejkorekty.Wrozdzialewysuwam
jejpropozycję.
Przedmiotemrozdziału6jestdyskusjawokółdziwnychciągów
przyczynowych,którestanowiąkontrprzykładywzględemprzyczyno-
wegowarunkudziałaniaintencjonalnego.Warunektengłosi,żetym,co
czynidziałaniadziałaniami,sąichumysłoweprzyczynystanowiącejed-
nocześnieichracje.Davidson,będącytwórcąwspółczesnejteoriikau-
zalnej,jakojedenzpierwszychdostrzegł(Davidson1973b),żejeżeli
przyjmiemy,iżwspomnianywarunekdziałaniaintencjonalnegojest
wystarczający,tododziedzinydziałańzaliczymyrównieżprzypadki
zachowań,którezaistniały,coprawdanaskutekracjonalizującychje
16
WPROWADZENIE