Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
ZestudiównadrecepcjąspuściznyliterackiejihistoriograficznejNikołajaKaramzinał
BTygodnikWileński”(1820)
13
B[ł]talentasięzbiegają”
ZygmuntBartoszewicz12
NaWyjątkizpismKaramzinaproząskładająsiętłumaczeniaWsi,Dniamoje-
goiMojejspowiedziorazkomentarzpolskiegoautora,zawierającyogólnąocenę
twórczościKaramzinaikomparatystyczną(wkluczuBzestawieniatypologiczne-
go”)próbęodczytaniaostatniegozutworów.Oilewymienioneprzekładyniezo-
stałyocenionewysoko13,chociażnależydocenićsamfaktichpowstania,otyle
komentarzhistorycznoliteracko-komparatystycznypostrzeganyjestpozytywnie
jako-wedługsłówŁużnego-BpierwszapolskaoryginalnacharakterystykaKa-
ramzina”14.WybórdziełdoprzetłumaczeniawynikałzwyższejocenyKaramzi-
nowskiejprozyniżpoezji,wykazującejBwielkąznajomośćiczystośćjęzyka,ła-
twośćwpisaniu,[ł]słodycziwdziękstylu”orazBprawdziwośćmyśli,jasność
iporządekwwyobrażeniachiwysłowieniu”15.Jednymsłowem,Karamzinowska
prozastanowiBwzórdobregopisaniawojczystym[tojest:rosyjskim-M.D.]ję-
zyku”,naktórejBnawetobcegonarodumłodzieżkształcićsięiwprawiaćmoże”16.
ZasadniczączęśćkomentarzawypełniazestawienieMojejspowiedzizMikołaja
DoświadczyńskiegoprzypadkamiIgnacegoKrasickiego.Tłumaczeniautworów
Karamzinazostająopatrzoneodsyłaczemdooryginalnegowydaniarosyjskiego17.
WłaśnieporównanieMikołajaDoświadczyńskiegoprzypadkówiMojej
spowiedzistaniesięprzedmiotemdalszychrozważań.Wdotychczasowychba-
daniachproblemten-wskazanyprzezpolskiegokomentatoraprozyKaramzi-
na-uchodziłuwadze,spychanynaplandalszyprzezkwestierosyjskichBśladów”
wtwórczościKrasickiego18orazrosyjskiejrecepcjijegodzieł,przedewszystkim
Historii19orazbajekirozprawyOrymotwórstwieirymotwórcach20.
12WyjątkizpismKaramzina…,nr174,s.290.
13OilemożnazgodzićsięzesporządzonymprzezKowalczykaspisembłędówwtłumaczeniachwy-
mienionychutworówKaramzina,otyleniesposóbprzyjąćjegowyjaśnieniapowoduprzetłumaczenia
tytułuMojaspowiedźjakoWyznaniemoje.Wydajesię,żezmianałączyłasięzwypływemWyznań
Rousseau,niezaśzdostrzeżeniembrakupowiązaniawypowiedzinarratorazBpojęciemzwiązanym
zkultemreligijnym”.Zob.W.Kowalczyk,Opolskichtłumaczeniach…,s.13.
14R.Łużny,MikołajKaramzin,[w:]Pisarzeikrytycy…,s.17(przypis).
15WyjątkizpismKaramzina…,nr174,s.257-258.
16Tamże.
17Np.BWieś.(Ob.dziełaKaramzina,wMoskwie1804[ł]t.VII)”;tamże,s.258.
18Zob.J.T.Pokrzywniak,RosjaIgnacegoKrasickiegoiFranciszkaKarpińskiego,[w:]ObrazRosji
wliteraturzepolskiej,red.J.Fiećko,K.Trybuś,Poznań2012,s.75-82.
19Zob.m.in.R.Łużny,„Historia”IgnacegoKrasickiegoporosyjsku(Zdziejówpowiązańkultural-
nychpolsko-rosyjskichokresuOświecenia),BSlaviaOrientalis”1960,nr2,s.329-342.
20Zob.M.Dąbrowska,PolscypoecidobyOświeceniawczasopismachrosyjskichpierwszego
piętnastoleciaXIXwieku(„Северныйвестник”-„Улей”-„ВестникЕвропы”),BStudiaRossica”,
t.XXII(Polska-Rosja:dialogkultur),red.A.Wołodźko-Butkiewicz,L.Łucewicz,Warszawa2012,
s.98-106.