Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Odfilozoficznejarogancjiifascynacjiprzemocądoimperatywujejniestosowania
31
Doznaniebezsensownościbóluicierpieniamaszansęstaćsięinfor-
macją,czylidoświadczeniem,któremożeposłużyćtakżepotencjalnemu
sprawcyjakohamulec,rygieldopożądaniaprzemocywrozwiązywaniu
konfliktowychsytuacji.Mielibyśmytudoczynieniazpewnądanąelemen-
tarną,którawszelako,zgodnieztym,copowiedzieliśmywcześniej,nigdy
niemożebyćHczysta”,ogołoconazHpojmowań”.Conajwyżejmożna
przypuszczać,żebyłabyonasygnałem–śladem,osłabionymznakiem
–możliwienajbardziejwolnymodkodowaniakulturowego,czylitakże
odwszelkich,wymienionychpowyżejformlegitymizowaniaprzemocy.
HWiemy”otymdoznaniu,artykułujemygowokreślonymjęzyku.Alezak-
tualizowanie,uprzytomnieniegosobiewjegobezsensowności–jak,wjaki
sposób?–zdajesięstanowićopewnejsolidarnościwczłowieczeństwie
pozalubprzed-językowym.Natodoznanie-zdarzenie-przeżycieotworzyć
możenas–jakonapotencjalneofiaryiniestetytakżesprawców–jedynie
ciałowjegokruchości,podatnościnabólicierpienie.Otwartympozostaje
pytanie,jak,wjakisposóbmożedojść/dochodzidouprzytomnieniasobie
tegodoznania–czyzawszemusionozamienićsięwdoświadczenie,awięc
jużwpewnąintelektualną-dyskursywnąobróbkędanychsensorycznych?
Czyzawszeprzypomocyrefleksjimusimyuzupełniaćnaszepostrzeganie
zła,żebyodczućjegosens,aprzeztonieuniknienietakżejakąśjego
dobrąstronę?
Niemanatepytaniaprecyzyjnychodpowiedzi–wydajesięjednak,
żeniezachodzitużadenkoniecznyzwiązek,cobyznaczyło,żeinato
ponadczypoza-kulturowespektrumbycialudzkimnieotworzynasżadna
argumentacja,żadnezabiegidowodowe,aniwyjaśnienia–etyczne,prag-
matyczneczyretoryczne.Nieotworząnasnanieżadnemetanarracje
oficjalnegodyskursupaństwowego,tekstówakademickichczytekstów
kulturypopularnej:filmu,powieści,piosenkiitp.Onenietyledetermi-
nująprzemoc–politycznąiwszelkąinną–ilejąkonstruująiumożliwiają,
tworzącstosownespołecznenormyiinstytucje,którejąinspirująilegi-
tymizują49.Dyskursykulturowetworząwięctakżeznaczenia(obrazów)
cudzegocierpienia,któreprzenikajądonaszopowiadańofiar,zjęzy-
kaelitspołecznych,edukacjiszkolnejimediów.Naszychciałiumysłów
niesposóbznichoczyścić–niedasiętuprzeprowadzićnanasżadnej
Hciemnejkontemplacji”,gdybyzaśtakieksperymentmiałsięudać,to
zlikwidowalibyśmytymsamymzżyciaspołecznegoto,conazywasię
49
Zob.np.R.Jackson,H.Dexter,TheSocialConstructionofOrganisedPolitical
Violence:AnAnalyticalFramework,HCivilWars”,2014,nr1,s.6.