Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Myśleliśmyjednakwtedy,żetosięmożezmieni,żemoże
zaparęlatsprawyułożąsięjakośinaczejibędziemy
mogliwrócić.Takżedoostatecznejdecyzjidoszłochyba
później,między1972a1974rokiem”.
22
Ztegookresupochodziszkiclistupisarza„DoRady
PaństwaRzeczypospolitejLudowej”,wktórymdeklaruje
onzrzeczeniesiępolskiegoobywatelstwa.Zwracającsię
doczłonkówRadyper„JaśnieWielmożni,Oświeceni
Panowie”,pisałwuzasadnieniu:„Politycy,zarządzający
tympaństwem,zarzucaliwielokrotnieinteligencjipolskiej,
żeodziedziczyławszystkiewadydawnejnaszejszlachty.
Jesttobyćmożewczęścisłuszne.Zdrugiejjednakstrony
ćwierczwiecznebezmaładoświadczenieosobiste
pouczyłomnie,żezarządzającytympaństwempolitycy
odziedziczylitrzyconajmniejgłównewadydawnej
polskiejmagnaterii:pychę,prywatęisamowolę;
ażedotegojeszczedochodziznaturyrzeczyowo
osobliwepsychologicznesprzężeniezwrotne,cechujące
każdegozawodowegopolityka:tchórzostwoizakłamanie,
stałomisięoczywiste,żewistocierzeczyniejestem
obywatelempaństwapolskiego,leczpoddanymJaśnie
Wielmożnych,OświeconychPanów:książątudzielnych,
władcówłaskawych,królewiąt.Jakoodpoddanego
wymaganoodemniewistociejednejtylkorzeczy:
służalstwa,alboprzynajmniejzewnętrznychpozorów
służalstwa.Postawytejprzyjąćnieumiałeminadalnie
potrafię”(rękopiswKsiążnicyPomorskiej).Słowa
powyższe(niezależnieodtego,czyWirpszatenlist
zredagowałostatecznieiwysłał,czyteżnie),
sąświadectwemdotarciaprzezpisarzadopsychicznych
granicmożliwościdalszegofunkcjonowaniawwarunkach
ustrojowychPRL.Wyczerpałysięmożliwości
kompromisówzwładzą,najakiegotówbyłsięjeszcze
godzić.Emigracjabyłajedynąalternatywą.
Przedstawiwszypokrótcetużprzedemigracyjnelosy
Wirpszyorazokolicznościpozostaniaprzezniegozżoną
naemigracji,przejdźmydopostacijego
korespondencyjnegopartnera.PrzedstawiaćgowPolsce
nietrzeba:ukazałasiętutajpoświęconamuksięga