Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
16
Wstęp
poznaniazmysłowegoorazbadamyjejzwiązkizlogikąorazcharaktery-
styczniepojętąsztukąjakosztukąpoznaniazmysłowego.Wkrótkimzary-
siezaprezentowanazostajerównieżkoncepcjaicharakterystykapoznania
zmysłowego.
Wdalszejkolejnościbadamyideępięknaorazprawdypoznaniazmy-
słowego.Wobuprzypadkachanalizujemypodstawowepojęciaużywane
przezBaumgartena,rozważamyjegodefinicjęprawdyipiękna.Pozwala
namtozrekonstruowaćjegoteoriępięknegomyśleniaorazprawdyeste-
tykologicznej.Wartoprzytympodkreślić,żecharakterystycznadlaautora
Estetykiperspektywabadawczazawierawsobietakelementdeskryptywny,
jakipreskryptywny.Stądteżkoncepcjepięknegomyśleniaorazprawdy
estetykologicznejsątakopisemokreślonychwładzludzkich,jakipostula-
temkształtowaniaowychwładz.
NaszerozważanianadmyśląBaumgartenakończyczęśćpoświęcona
etycznemuwymiarowiestetyki.Wnaszymprzekonaniuprojektestetyki,
cowartojeszczerazpodkreślić,byłprzedewszystkimprojektemetycznym.
PodkreślatorównieżsamBaumgarten,dlaktóregopodstawowąkategorią
doskonałościpoznaniabyłojegonżycie”,poprzezcorozumiałzdolność
wpływanianapostawymoralnepod
miotupoznającego.Etyczno-antropo-
logicznyprojekt,jakisięwtejperspektywiewyłania,przedstawionyzostał
wrozdzialepoświęconymwielkościestetycznej.
Koniecznajestrównieżuwagadotyczącakontekstuprezentacjiteorii
estetycznejBaumgartenairekonstrukcjaprojektuestetykibyłabyniemożli-
wabezodwołaniasiędoteoriipoznania,metafizykiorazetykiniemieckiego
filozofa
16.EstetykaniedajesięzrozumiećbezMetafizyki.Ztegowzględu
analiziezagadnieńestetycznychczęstotowarzysząodwołaniadoogólnej
myślifilozoficznejautora(metafizyka,etyka,filozofiapraktyki).Pozwala
tonietylkouchwycićszerszykontekstinterpretacyjny,alewwieluwy-
padkachstanowijedynądrogędowłaściwegozrozumieniaprzedstawianej
probl
ematyki.
Abyuzupełnićnaszerozważaniaoniezbędnemateriałyźródłowe,pre-
zentujemyrównieżwybórtekstówestetycznychBaumgartena.Wichskład
wchodząfragmentyAestheticaoraznotatekdowykładówpoświęconych
estetyce,którychudzielałonwlatachczterdziestychXVIIIwieku,aktóre
zostałyporazpierwszywydanenapoczątkuwiekuXX.Dokonującwy-
boruodpowiednichparagrafów,kierowaliśmysięzamiaremjaknajpełniej-
szegoprzedstawieniaistotymyśliestetycznejBaumgartena,jejcelóworaz
głównychzałożeń.
16WsprawiemetafizykiietykiBaumgartenapor.ClemensSchwaiger,AlexanderGottlieb
Baumgarten–einintellektuellesPorträt.StudienzurMetaphysikundEthikvonKantsLeitautor,
Frommann-Holzboog,Stuttgart–BadCannstatt2011.