Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Wprowadzenie
19
waćnadawcęorazzwornikiznimpowiązane.Celemanalizydyskursujestodtworzenie
strukturydyskursu.Znaczenieokreślonegokomunikatumożemywpełniodczytać
dopierowtedy,gdyspojrzymynaniegozperspektywyjegomiejscawstrukturzedane-
godyskursu(szerzej:Nijakowski2002).
Wzwiązkuztymsamarozmowabadaczazbadanympodlega„determinowaniu”
przezsiećzwornikówiregułyrządzącedyskursem.Ostopniunaukowościwywiadu
świadczyprzytymumiejętnośćkontroliwpływuretorykibudowanejdziękizwor-
nikomimanipulowaniutematamiwceluuzyskiwanianowychdanychbadawczych.
Nigdyjednaknieudasiębadaczowiwpełniwyzwolićz„dyskursywnejsieci”,którąza-
rzucananiegozjednejstronybadany,azdrugiejstronyjegosocjalizacja.Wprzepro-
wadzonychprzezautorawywiadachdałosięzaobserwowaćczęstemanipulowaniewy-
powiedziami.Wmniejszymstopniudotyczyłotonaukowców,wwiększympolityków.
Wiążesiętozobrazemsytuacjiwywiadu,wedługktóregosocjologiajestnaukądo-
starczającąpodstawpraktykispołecznej.Jednaktakżewypowiedziekspertówina-
ukowcówwskazywałynagry,jakietocząnapolunaukowym.Instytutybadawczesta-
jąsiębowiemnieraz,jeśliniegraczem,toprzynajmniejprzedmiotemocenynalokalnej
sceniepolitycznej(np.InstytutŚląskiwOpoluczyPołudniowo-WschodniInstytut
NaukowywPrzemyślu).
Istotnejesttakże,żechoćwtokubadańodwołanosiędoteoriiugruntowanej(por.
Konecki2000),jednakjejmetodypotraktowanojakoheurystyczne,ostatecznyzaś
rezultatprzedstawionowformiededukcyjnej,wprowadzającmodeleksplanacyjny.
Zteoriiugruntowanejprzejętoprzedewszystkimprocedurytriangulacji(tamże,s.85-
–98),cowpłynęłozwłaszczanawielośćprzyjętychźródełdanych.
Zatemnajważniejszenarzędziabadawczeiźródławykorzystanewbadaniachto:
1)wywiadynarracyjneipogłębione,przeprowadzonez:
–lideramiorganizacjimniejszościnarodowychietnicznych,
–osobamideklarującymiswąprzynależnośćdomniejszościnarodowych
ietnicznych,
–liderami„organizacjipolskich”,zaangażowanychwsporyoupamiętnienia
mniejszościnarodowychietnicznych,
–posłamiisenatoramiRPwybranymiwokręgach,wktórychaktywnesąanimo-
zjeikonfliktyetniczneinarodowościowewwymiarzesymbolicznym,orazzniektó-
rymiposłamizasiadającymiwKomisjiMniejszościNarodowychiEtnicznychSej-
muRP,
–urzędnikamiadministracjirządowejzaangażowanymiwrozwiązywaniesporów
etnicznychinarodowościowych,
–pracownikamimuzeówutworzonychprzymiejscachpamięci,
–naukowcamiiekspertami.
Przyjętozatempróbęcelową,kierującsięreprezentatywnościąśrodowiskiopcji
(Babiński2004a,s.176).Doanalizywykorzystanołącznie77wywiadów:32wywia-
dyprzeprowadzonoodgrudnia1999rokudolutego2001roku,wwiększościzczłon-
kamielitśląskichoróżnejidentyfikacji,wtym5wywiadówprzeprowadzonychwra-
machgrantu„ReformaustrojuterytorialnegoPolskijakoobszarkonfliktówwartości,