Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Wprowadzenie
9
zuwzględnieniemróżnych–itychprzeciwstawnychsobie,itychdo-
pełniającychsię–rzeczywistości.Wielośćiróżnorodnośćkoncepcjidu-
alistycznych,ichrozwójnaprzestrzeniwieków,przemawiajązauni-
wersalnyminieprzemijającymichcharakterem,cowydajesięrównież
ważnewdziałaniachedukacyjnych.Dajebowiemmożliwośćspojrze-
niakomplementarnego.Dominacjatejkoncepcjiniewykluczapodej-
ściawielowymiarowego,złożonego,zróżnicowanegopodobniejaksam
człowiekiświatwokółnas.Przeciwnie,dualizmpomagauporządkować
subiektywnepostrzeganierzeczywistości,lepiejzrozumiećwłasneży-
cie,któretoczysięmiędzybiegunami.Ideeintegralnościiwszechstron-
negorozwojuczłowiekasąmiszczególniebliskie,znajdująsięwcen-
trummoichzainteresowań.
Drugiezałożenieodnosisiędokoncepcjipedagogikijakopraktycz-
nejrealizacjifilozofiiwujęciuSergiuszaHessena.Uważaonpedago-
gikęzafilozofięstosowanązewzględunatożsamośćprzedmiotubadań,
asąnimnwartościkulturalne,czyliżycieduchowe,wktórymrealizują
sięwartości”.Autorjestprzekonany,żepedagogika,zwracającsięku
rozwiązaniompraktycznym,nbadastrukturętychwartościiwzrostży-
ciaduchowegojakowzrostcelówizadańkształcenia”.4Pedagogikęifi-
lozofię–zarównowwymiarzeteoretycznym,jakipraktycznym–łączy
aksjologia,naukaowartościach.Edukacjaaksjologicznazaśstanowi
wyraztejszczególnejrelacji,integrującobiedziedzinywiedzy.
Konsekwencjąprzyjęciatakiegozałożeniajestfakt,żewpublika-
cjiopieramsię,coprawda,nawynikachbadańempirycznychinnych
autoróworazbadaniachwłasnych,alejednocześnie,zaBogusławem
Śliwerskim,przyjmuję,żeniewkażdejzdyscyplinpedagogikimożna
siętakimiwynikamiposługiwać,ponieważngłówneproblemybadaw-
cze,dotyczącewychowania,mającharaktermoralnyiwymagająoceny
etycznej”.5Ludzkichzachowańipostawniemożnadokońcazbadać
ijednocześniezrozumieć,posługującsięjedyniedanymiempirycznymi
4
5
SergiuszHessen,Osprzecznościachijednościwychowania,wybóriopracowanie
WincentyOkoń,Warszawa1997,s.97;zob.też:MariaReut,Jakiejfilozofiipo-
trzebujeedukacja?,nTeraźniejszość–Człowiek–Edukacja”1998,nr4,s.103–114;
BogusławŚliwerski,Pedagogikajakorefleksjafilozoficzna,[w:]Pedagogika,t.1,
Podstawynaukowychowaniu,red.idem,Gdańsk2006,s.80–95;HalinaGajda-
mowicz,Kontekstfilozoficznywbadaniachdydaktycznych,[w:]Dydaktykaogólna
inaukizniąwspółdziałające,red.JaninaŚwirko-Pilipczuk,Szczecin2007,s.81–95.
BogusławŚliwerski,Pedagogikajakorefleksjafilozoficzna...,op.cit.,s.87.Autor
powołujesięnastanowiskoR.M.W.TraversazaprezentowanewpublikacjiÚvod
dopedagogickéhovyzkumu,Praha1969,s.13.