Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Rozdział1.Przedsiębiorczośćiprzedsiębiorca–nastykuekonomiiipsychologii
29
sięprzedsiębiorca,czyorientacjanarozwójversusstabilnydochód(za:Kaczma-
rekiKaczmarek-Kurczak,2012).
WPolscebadanianadosobowościowymiwymiaramiprzedsiębiorczościpro-
wadziłA.Strzałecki(StrzałeckiiKot,2000).Autorpostawiłtezęopodobieństwie
osobowościowymludzipodejmującychdziałalnośćwbiznesiedoosobowościludzi
twórczychiuznałwspółzależnośćdziedzinypoznawczej,osobowościowejiaksjo-
logicznej.WypracowałteżmodelStyluTwórczegoZachowania.Jegoempiryczna
walidacjanapopulacjitwórczychprzedsiębiorcówdoprowadziładowyodrębnienia
pięciuniezależnychczynników.Byłyto:(1)aprobatażycia(m.in.radośćżycia
wbrewniepowodzeniom);(2)silneego(m.in.koncentracjanaproblemachiich
rozwiązywaniu,utrzymywaniepodjętegodziałania);(3)samorealizacja(m.in.go-
towośćizdolnośćdostawianiasobiezadańirealizacjiwłasnychaspiracji,umie-
jętnośćrezygnacjiztymczasowychsatysfakcji);(4)giętkośćstrukturpoznawczych
(m.in.oryginalnośćielastyczność,innowacyjność)oraz(5)wewnętrznasterow-
ność(m.in.nonkonformizm,zdolnośćrealizacjiwłasnychzadań).Wwynikuprze-
prowadzeniabadańdotyczącychróżnicosobowościowychmiędzyprzedsiębiorca-
miapracownikamisferybudżetowej,otrzymanorezultatywskazującenaistotne
różnicemiędzybadanymigrupamiwzakresie:poczuciakontroli,siłyegoisamo-
realizacji(StrzałeckiiKot,2000).
S.A.Witkowski(2011)predyktoryintencjiizachowańprzedsiębiorczychujął
wczterykategorie:
1)osobowościoweitemperamentalne(np.stabilnośćemocjonalna,sumien-
ność,otwartośćnadoświadczenia,niskaugodowość,silnaorientacja
naludzi,poczucieogólnejskuteczności,preferowanieroliaktora,traf-
na,ponadprzeciętnasamoocena,wewnętrzneumiejscowieniepoczucia
kontroli,wigor,odpornośćnastres,pozytywnapostawawobeczmian,
preferowanieumiarkowanego,skalkulowanegoryzyka,niezależność,re-
alistycznyoptymizm);
2)poznawcze(np.orientacjanaprzyszłość,kreatywność,posiadaniewizji,
antycypacjautrudnień,myśleniestrategiczne,twórczewykorzystywanie
informacjizwrotnych,dociekliwośćirefleksyjność,czujność,dostrzeganie
okazji,giętkośćpoznawcza);
3)motywacyjne(np.silnapotrzebaosiągnięć,niskamotywacjadotycząca
unikaniaporażek,silnapotrzebasamorealizacji,silnawola);
4)kulturowe(wkulturzeWschodu:kolektywizm,familiaryzm,wzorceprzed-
siębiorczościwrodzinie;wkulturzeZachodu:umiarkowanyindywidualizm,
skłonnośćdorywalizacji,męskość,wzorceprzedsiębiorczościwrodzinie).
Dlaczegopewneosobydostrzegająszansebiznesowewswoimotoczeniu
orazplanująisystematycznierealizujądziałanie,ainnenie?Początkowoszukano
odpowiedzinatopytanie,koncentrującsięnacechachosobowościróżnicujących
jednostkiaktywneipasywnewsferzegospodarczej.Jakzauważonowcześniej,
W.B.Gartner(1988)podważyłjednaktęścieżkęanaliz,stwierdzając,żeprzedsię-
biorcystanowiązróżnicowanągrupęosóbiniemamożliwościokreśleniatypowego
podwzględemosobowościowymprzeciętnegoprzedsiębiorcy.Badaczzapropono-
wałspojrzenienaprzedsiębiorcęzperspektywybehawioralnej,czylizperspektywy