Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Zamiasthierarchiijęzyków,każdegozeswoimpredykatemprawdy,
Kripkeproponujehierarchięjęzykówróżniącychsiętylkointerpretacją
częściowozdefiniowanegopredykatuprawdy.Każdykolejnyjęzyk
rozszerzaekstensjęiantyekstensjętegopredykatu(niezmieniając
wartościprzypisanychzdaniomwcześniej).Kripkedefiniujeskończone
inieskończone[47]poziomyjęzykówipokazuje,żewpewnym
momenciehierarchianieskończonasięnasyciidojdziemydopunktu
stałego,czylitakiegojęzykaLσ,którybędziezawierałswójpredykat
prawdy(cowhierarchiiTarskiegojestniemożliwe).Pokazuje,
żewszystkiepredykatyzeskończonejhierarchiiTarskiego
sądefiniowalnewLσ.Lσmożnawięcuznaćzamodeljęzyka
naturalnego.Rozwiązanieparadoksukłamcypoleganauznaniu,
żezdaniekłamcyniemawartościlogicznejnawetwjęzykuLσ,
ponieważpredykatprawdyjestdlaniegoniezdefiniowany(zdaniejest
nieugruntowane).
Wżadnymzjęzykówniemożemyjednakwyrazićtego,żejakieś
zdaniejestniezdefiniowane(toznaczynieprzysługuje
muzdefiniowanypredykatprawdy).Gdybytakbyło,tomożna
bysformułowaćwzmocnionyparadokskłamcydlazdania„Tozdanie
jestalboprawdziwe,alboniezdefiniowane”.Sązatemtakiezdania
ojęzykuprzedmiotowym,którychniemożnawypowiedziećwjęzyku
przedmiotowym(jakto,żezdaniekłamcyniejestprawdziwe),lecz
tylkowwyższymmetajęzyku.Kripkeprzyznaje,że„duchhierarchii
Tarskiegonadaljestwśródnas”(s.211).
TekstOdniesieniemówiącegoiodniesieniesemantycznewprowadza
tytułowekluczoweodróżnieniepragmatyczne:tego,doczegomówiący
chcesięodnieść,itego,doczegoodnosząsięużyteprzezeńwyrażenia
jednostkowe(nazwyideskrypcje).Tekstjestrozwinięciemidei
dyskutowanychpodczaswzmiankowanychjużwykładówJohna
Locke’a.Kripkeporuszamiędzyinnymikwestięodróżnieniadere
idedictoorazjegorelacjidoodróżnieniaDonnellanowskiego;
podkreśla,żeużytareferencyjniedeskrypcja„jejmąż”możesię
odnosićdoznajomegotylkotakdługo,jakmówiącyniewieoswojej
pomyłce,gdybowiemuzmysłowisobie,żeosoba,októrejmówi,nie
jestmężem,przestanieużywaćtegookreślenia.Rozbudowuje
argumentydotyczącejęzykówrussellowskichiD-języków(czyli
takich,wktórychdeskrypcjeokreślonesąwieloznacznesemantycznie),
bypokazać,żeDonnellanniewykazujejednoznacznie,iżanaliza