Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Ważniejszeaspektymoralnewykluczeniaimarginalizacjispołecznej
23
domówne,jakodotrzymywaniedanegosłowa–gdy,przeciwnie,
oburzeniewzbudzawyrządzanieniesprawiedliwości,kłamliwość,nie-
spolegliwość,nierzetelność,słowem:zdecydowaniepotępiasięnie-
prawość.
Poczwarte,donaczelnychzaletmoralnychnależypanowanienad
sobą;ludziopanowanychmamywszczególniewysokiejcenie–potę-
piasięnatomiastbrakwoli:gardzimypijakami,nałogowcami,ludźmi
bezwoli.
Popiąte,wysocecenionajestszlachetnośćwpostępowaniu;podo-
bająnamsięmoralnesublimacjemotywów,typyosobowościoupo-
dobaniachszlachetnych,bezinteresownych–wprzeciwieństwiedo
tych,cosiękierująmotywacjąprymitywną,elementarną;mówisię
wtedyouleganiuniskiminstynktomitp.,potępiasięwięcwsposób
zdecydowanyniskiemotywy.
Przeciwieństwemtakiejpozytywnej,opartejnaposzanowaniu
godnościczłowiekapostawymoralnejsąwszelkiepostacizachowa-
niasięhaniebnego,naczelezcynizmem,prowadzącymdobrakupo-
czuciagodnościwłasnej.
Cozatemdziejesięwwymiarzemoralnymzczłowiekiem,który
podlega–ztakichczyinnychpowodów–wykluczeniuzpodstawo-
wychpłaszczyzninurtówżyciaspołecznego,czylizczłowiekiem
poddanymskuteczniemarginalizacjispołecznej?
Następujenaogółzałamaniemoralnetakiegoczłowieka,toznaczy
następujejegodegradacjagodnościowawewszystkichwskazanych
powyżejjejugruntowaniach:
Awięc,wtakimczłowiekuzałamujesięmęstwowobstawaniu
przyswoimzdaniu,wobronietego,coceni,wbronieniuswychracji,
swychbliskich,wprzezwyciężaniuprzeciwieństwżyciowych;obo-
haterstwiewtymwzględzieimowybyćniemoże.Zżadnymwłaści-
wiewysiłkiemniejestwstanieznosićbólufizycznegoiinnychcier-
pień,łatwosięzałamuje,zestrachurobiwszystko,czegosiędomaga
ktośmugrożący.
Dalej,przestajecenićdobroć,rozumianąjakoofiarność,awięcdo-
broćdlainnych–przestajewnimbudzićwstrętmoralnysobek,egoi-
sta,złośliwiec,ogólnie:złyczłowiek.