Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
4.Relacjepamięć-historia
31
(symboliczneformywypowiedzi,służącewyprofilowaniutożsamościzbiorowej).
Pamięćmagazynującatorezerwuarprzyszłychpamięcifunkcjonalnych,będący
warunkiemprzemiankulturowychorazźródłemodnowieniawiedzykulturowej
(A.Assmann2009a:136).Jednocześniepamięćmagazynującaipamięćfunk-
cjonalnasąskorelowane.BPamięćfunkcjonalna,odciętaodpamięcimagazynu-
jącej,degradujesiębowiemdorolifantazmatu,pamięćmagazynująca,odcięta
odpamięcifunkcjonalnej,stajesięzbieraninąnicnieznaczącychinformacji”
(A.Assmann2009a:139).Pamięćmagazynującamożeweryfikować,wspierać
czykorygowaćpamięćfunkcjonalną,tazkoleimożedlapamięcimagazynują-
cejstanowićorientacjęimotywację.Obieprzynależądosiebienawzajemido
dyferencjującejsiękultury(A.Assmann2009a:139).
PrzeciwkoprostemuutożsamieniuobupojęćwypowiadałasiętakżeAstrid
Erll:
BadanianadBhistoriąwobecpamięci”sązazwyczajobciążoneemocjonal-
nienasyconymiopozycjamibinarnymi:dobrowobeczła,organicznywobec
sztucznego,żywywobecmartwego,zdołuwobectego,cozgóry[ś]Całeto
zagadnienieBhistoriai/lub/jakopamięć”jestpoprostuniezbytobiecującym
podejściemdokulturowychprzedstawieńprzeszłości.Jestślepąuliczkąwba-
daniachnadpamięcią,atakżejednązjegoBpiętAchillesowych”(Erll2008:6).
PodobnestanowiskozajmujeJacguesLeGoff:
Pojawiającesięodniedawnanaiwnetendencjezdająsięniemalutożsamiać
jednopojęciezdrugim,anawetwpewnymsensiefaworyzowaćpamięć
-miałabyonabyćautentycznaiBprawdziwsza”niżhistoria,którabyłaby
sztucznaipolegałabynamanipulowaniupamięcią”(LeGoff2007:26).
AstridErllsugerujewięcrozmyciebezużytecznejopozycjimiędzyhistorią
apamięciąnarzeczpojęciaróżnychsposobówpamiętaniawkulturze.Prze-
szłośćniejestdana,leczmusibyćnieustannierekonstruowanaiprzedstawiana
nanowo:
Zatemnaszapamięć(indywidualnaizbiorowa)przeszłychzdarzeńmożeróż-
nićsięwznacznymstopniu.Odnosisiętonietylkodotego,cojestpamiętane
(fakty,dane),aletakżedotego,jakjesttopamiętane,toznaczyjakąjakość
ijakieznaczenienadajesięprzeszłości.Wwynikutegomamyróżnesposoby
pamiętaniaidentycznychzdarzeńprzeszłych(Erll2008:7).