Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
ElżbietaTabakowska
czujęsięoczywiściekompetentnadopodejmowaniadyskusjinatematinterpreta-
cjitegozwrotuzpozycjibiblistyczyteologa;przyjmujęwyłącznieperspektywęję-
zykoznawcy,ainspiracjądlamoichrozważaństałasiępracafilologiczna-artykuł
badaczkizajmującejsięhistoriąjęzykapolskiego,JoannySobczykowejOwartości
głupoty.Niniejszytekstodwołujesiędojejrefleksjiiobficiekorzystazezgroma-
dzonychprzezniąmateriałów.
CzęśćdrugatytułuzostałazapożyczonaodStanisławaBalbusa-jesttopod-
tytułIIczęścijegomonografiiMiędzystylami(1993/1996),doktórejniejed-
nokrotniesięgałam,szukającpodpowiedziwrozwiązywaniuproblemów,jakie
napotykałamwmojejwłasnejpracy.Wkontekścieinterpretacjiinteresujące-
gomniewyrażeniazasadniczepytania-zadawanezpozycjijęzykoznawcy-
brzmiąnastępująco:
-dlaczego(czyteżmoże,jakwstaropolskiejkonstrukcji,którejmotywację
omawiamponiżej,nczegodla?”)wciąguwiekówokazałysięmożliweróżne
interpretacjefrazemungłupidlaChrystusa”
,stającsięinspiracjąpostępo-
wanianaśladowcówśw.Piotrawtradycjizachodniochrześcijańskiej,ju-
rodiwychwKościelewschodniochrześcijańskim,nszaleńcówBożych”czy
wreszcienkuglarzyNajświętszejPanienki”
2
.Jakwyjaśnićniejednoznacz-
nośćtejfrazy?Sątopytaniastająceprzedbadaczemsemantykiiskładni.
-skądwiadomo,którainterpretacjajestnwłaściwa”
,aktóranie?Tozpew-
nościąpytaniedlaegzegetyPismaśw.,aletakżedlabadaczapragmatyki
językowej.
Wposzukiwaniuodpowiedzisięgnęłamdolekturzdziedzinyetymologiiise-
mantyki;wposzukiwaniuinterpretacji-doproponowanychprzezjęzykoznaw-
cówwyjaśnień.Wreszcie,wposzukiwaniuweryfikacjitakichwyjaśnień-dointer-
pretacjitekstówilustrującychfinezjęjęzykowegouzusu,czylidopoezji.
Lektury
JaksłuszniezauważaSobczykowa
3
,niejednoznacznośćfrazemungłupidlaChry-
stusa”tkwiprzedewszystkimwsemantyceisyntaktycznejłączliwościprzyimka
ndla”
.Wsłownikachetymologicznychbrakzgodycodojegopochodzeniaiewolu-
cji.WedługklasycznegosłownikaBrückneraniedającysięłatwozaszeregowaćdo
kategoriigramatycznejnprzysłówek-przyimek”ndla”wywodzisięodstaropolskie-
gorzeczownikaotakiejsamejformie,oznaczającegondługość”-podobniejakcza-
2
Zob.M.Zink,KuglarzNajświętszejPanienki.Średniowiecznelegendychrześcijańskie,przeł.
A.Kuryś,Warszawa2010.
3
Zob.J.Sobczykowa,Owartościgłupoty...,s.258,przypis1.
36