Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
RozdziałI.Wprowadzenie.Zagadnieniaogólne
umowaoarbitrażlubumowaarbitrażowa–cowiążesięzposługiwaniemtegorodzaju
terminologiąwźródłachmiędzynarodowychiopracowaniachzagranicznych).Zaśdo
elementówkształtującychistotęzaliczymypostępowanieprzedsądemarbitrażowym,
umowęreceptumarbitriiczyteżwyrokarbitrażowy(wyroksądupolubownegolubina-
czejorzeczeniearbitrażowe
2
–przyczymużytaprzezemnienazwajestkwestiąprzyję-
tejwopracowaniukonwencji,którawżadnejmierzeniepowinnabudzićwątpliwości
terminologicznych
3
).Coistotne,elementytemogąbyćpoddanebadaniuwsposóbsa-
modzielnyizasadniczoautonomiczny.Każdyztychelementówmożestanowićprzed-
miotopracowaniamonograficznego.
Powstajewięcpytanie,dlaczegowybrałemtenwłaśnietemat?Zdecydowałem
sięnaopracowaniezagadnieniawyrokusądupolubownego,ponieważkumulujeono
wsobieniesłychaniedużąliczbęproblemówteoretycznychnaróżnychpłaszczyznach.
Niestetystandorobkunaukipolskiejwzakresiejakiejkolwiekrefleksjiteoretycznejna
tematwyrokusądupolubownegopozostajewdużejmierzeniezadowalający.Jedyną
pracą,któradotejporysięukazałaibezpośrednioodnosiładoorzeczeniaarbitrażowe-
go,byłamonografiaB.Wysockiejprzywołanapowyżej.Opracowanietojednakpod-
dawałoanaliziewyłącznieaspektuznaniaiwykonaniazagranicznychorzeczeńsądu
polubownegowświetlekonwencjinowojorskiejinietylko.Brakujetymsamymopra-
cowania,któredogłębniepoddawałobyanalizienaturęprawnąwyrokuarbitrażowe-
go,jegoistotę(zuwzględnieniempłaszczyznymiędzynarodowej)orazzakresiformę
kontroliczywreszcieskutki,jakiewyrokarbitrażowywywołujewpostępowaniucywil-
nym.Wtymbowiemwzględzieniewątpliwiejestlukatematyczna,którąpoprzezmoje
opracowaniechciałbymwypełnić–mającnadzieję,żemisiętouda.Wybórproblemów
niebyłprzypadkowy,wyszedłemzzałożeniażeniewszystkieaspektyzwiązanezwy-
rokiemarbitrażowymwymagająpełnegoomówieniaidlategoteżwpewnychkwe-
stiachograniczyłemsięjedyniedoichzasygnalizowanialubteżzostałyonezupełnie
pominięte.Wnikliwezbadanieiszczegółoweprzedstawieniewyrokusądupolubowne-
gownajszerszymznaczeniutejnazwy,wymagałobyodmniepodjęciapracyoogrom-
nejintensywnościiwkonsekwencjimogłobywraziepowodzeniatejpracy(coniejest
pewne),przekroczyćgranicetolerancjiCzytelnika.Dlategoteżjedynymsposobemrze-
telnego,naukowegopodejściadoproblematykiwyrokusądupolubownegobyłowy-
branietychwłaśnieproblemów,któresąnajbardziejdoniosłe,ajednocześniewywołują
największewątpliwości.Świadomiepomijamomówienietakichzagadnień,jakorekty-
fikacjawyroku,rodzajewyroków(pozapewnymzasygnalizowaniem),postępowanie
ouznaniebądźstwierdzeniewykonalności,postępowaniazeskargiouchyleniewyro-
2
Mówiącoorzeczeniuarbitrażowymutożsamiamtenterminzwyrokiemmającświadomość,żemożeonwią-
zaćsięrównieżzpostanowieniemwydawanymprzezsądarbitrażowy.
3
Niezmieniategookoliczność,iżtytułVIczęścipiątejbrzmiUWyroksądupolubownegoizakończeniepostę-
powania”,podczasgdysamaczęśćpiątazatytułowanajestUSądpolubowny(arbitrażowy)”.Takwięcwodniesieniudo
postępowania,umowyczyteżwyrokudopuszczalnejestużycieformyprzymiotnikowej,czyliopostępowaniearbitra-
żowe,umowaarbitrażowaczywreszciewyrokarbitrażowyibynajmniejniestanowitobłęduterminologicznego.Tym
bardziejpoprzeztegorodzajuokreślenienienastępujeaniwprowadzanieCzytelnikawbłąd,aniskojarzenietychże
elementówzżadnąinnąinstytucjąprawną.Natomiastgdychodzioorzeczeniearbitrażowe,totegorodzajusformuło-
waniemposługujesięzarównokonwencjanowojorskaouznawaniuiwykonywaniuzagranicznychorzeczeńarbitra-
żowych,jakikonwencjaeuropejskaomiędzynarodowymarbitrażuhandlowymorazprawomodeloweUNCITRAL.
22