Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
PRZEDMOWA
XVI
Dlazielnikówzawierającychrękopiśmienneidruko-
waneilustracje,aniezasuszoneokazy,stosowanejest
konsekwentniestaropolskiesłowo„herbarz”;dlaziel-
nikówzaśzokazamiroślinnymi-„zielnik”,czasem
zuściśleniem,żechodziozielnik„zzasuszonymirośli-
nami”.Autorkajestświadoma,żedziśsłowo„herbarz”
odnosisiędokataloguherbówszlacheckichinieużywa
sięgojużwodniesieniudozielników,możewięcwyda-
waćsięniepotrzebnymarchaizmem.Jednakużywanie
iciągłerozróżnianie„zielnikówzawierającychilustra-
cje”i„zielnikówzawierającychsuszonerośliny”byłoby
męczącymdlaczytelnikazabiegiemstylistycznym.Sto-
sowaniedwóchosobnychokreśleńjasnorozgranicza
dwaróżne(choć,jakczytelnikprzekonasię,niekiedy
przenikającesię)zjawiskaipozwalauniknąćpomyłek
wzrozumieniutekstu.Określeniastosowanewobec
zielnikówzawierającychzasuszoneroślinysąopisane
szerzejwrozdzialeOkreśleniastosowanewobeczielni-
kówzawierającychzasuszoneokazyroślin.
Innąkwestiąwartąporuszeniajestbrakustalonej
systematykiopisuzielników.Obiektyte,zracjiwy-
stępowaniawnichwarstwyrękopiśmiennej,zalicza-
nesączęstodorękopisów,cowidocznejestchociażby
winstytucjonalnychzapisachsygnatur(Rkp,Rkpslub
Ms.).Wzwiązkuztymwpracyzdecydowanosięna
cytowanieobiektówwedługschematuwłaściwegoza-
bytkomrękopiśmiennym:autor,nazwaobiektu(tytuł
lubnazwazwyczajowapodanawnawiasach),miejsce
przechowania,sygnatura(jeśliwystępujeijestznana),
datowanie.Wceluzachowaniaczytelnościcytowa-
nieskróconopodilustracjamiwrozdziałachczęści
V,poświęconychwcałościposzczególnymobiektom.
Wtychprzypadkachpełencytatwystępujewpierw-
szymprzypisiedotytułudanegorozdziału.
Nasamymkońcupracyznajdująsiębibliografia,
indekszielników,indeksyosóbirzeczowy,spisilustra-
cjiorazabstraktwjęzykuangielskim.
Wbibliografiiwyszczególniononastępującerodza-
jetekstów:źródładrukowane,katalogi,opublikowane
opracowanianaukowe(publikacjewpostaciksiążek
iartykułów),opracowanianiepublikowane(pracedy-
plomowe,doktorskie,dokumentacjekonserwatorskie,
raportybadawcze)ipublikacjeinternetowe.Wodnie-
sieniach,wktórychprzytaczanychjestjednocześnie
wielepublikacji,sąonewymienionewkolejnościchro-
nologicznej.Publikacjezjednegorokusąuporządko-
wanewedługkolejnościalfabetycznejnazwiskpierw-
szychautorów.Wyjątekodtejregułystanowiąsytuacje,
gdywymienionychjestwielepublikacjijednegoautora,
wtedycytowanesąwszystkiepublikacjejednymcią-
giem[np.Köhler1989,1994,1995,1996],anastępna
wkolejnościwymienianajestpozycjapóźniejszaod
pierwszejcytowanejpracypoprzedniegoautora.Na-
zwiskaautorówpublikacjiwieloautorskichsąpoda-
wanedotrzechautorów.Wpozostałychprzypadkach
podawanyjesttylkopierwszyautorpublikacji.Nume-
rystronpodanowprzypadku,gdycytatjestwyjęty
zpublikacjiksiążkowej,którapodanajestjakocałość
wbibliografii.Wprzypadku,gdycytowanyjestcały
rozdziałpoświęconydanemuzagadnieniulubartykuł
zprasyspecjalistycznej,numerystronniesąpodawane.
Wynikatozfaktu,żetreśćiwymowatychartykułów
lubrozdziałówwsposóbspójnywcałościodnosisię
doopisywanegozagadnienia.
Sygnaturydlawiększościcytowanychobiektów
podanesąwprzypisachi/lubwpodpisieilustracji,je-
ślibyłyznaneidostępne.Szczegółowedanedlakaż-
degozcytowanychobiektówumieszczonowindeksie
zielnikównakońcupracy,uporządkowanymwedług
miejscaprzechowania.Indeksjestjednązpierwszych
propozycjiujednoliconegozestawieniaopisówiden-
tyfikacyjnych5.Wprzypadkucytowaniazbiorówna-
leżącychdozarejestrowanychinstytucjizielnikowych
ponazwiedanejinstytucjipodanownawiasiekodli-
terowyzIndexHerbariorum[Tiers2021].Datyżycia
botanikówiinnychpostacihistorycznychpodano
tylkoprzypierwszejwzmianceonich.
5InnyzapiszaproponowałaCarrión,wymieniającwbibliografii
cytowanezielnikiwgrupieźródeł[Carrión2019].Wniniejszejpracy
odniesieniamająjednakgłówniecharaktertechnologiczny,najczę-
ściejnieodwołującsiędotreściwarstwyrękopisu,wzwiązkuzczym
obiektyzielnikowewymienionowosobnymindeksie.