Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
14
ZrozumiećInnego.Antropologiaracjonalności
rycznymnaszejświadomościiwiedzy,statusuifunkcjitejostatniej-
wrelacjachdominacjiiwładzyorazfilozoficznegoproblemujejza-
leżnościodkontekstuspołecznegoizakładanejrzeczywistościze-
wnętrznej.
Tenostatniwątek,awięckwestiafilozoficznychkontekstówpo-
znaniaantropologicznego,wświetlesporurelatywistówiracjonali-
stówantropologicznych,toprzedmiotniniejszejpracy.Należywięc
miećświadomośćtego,iżjesttoperspektywaspecyficznaizawężona.
Jakłatwomożnawywnioskować,nieuwzględniauwarunkowańspo-
łecznychwprocesiewytwarzaniawiedzyiichkonsekwencji,wyraża-
jącychsięwkształtowaniukulturowookreślonejhierarchiiwiedzy
orazmechanizmówdającychkorzyścipłynącychzdostępudoniej.
Wszystkietezjawiskałącząsięrównieżzwiedząwytwarzanąprzez
naukowedyskursyZachodu,zwłaszcza-antropologię,która,jak
twierdząjejkrytycy,tylkopozorniewychodzipozahoryzontypo-
znawczewłasnegoświata.Czytająctępracę,oograniczeniachtych
trzebakonieczniepamiętać.
Perspektywafilozoficznastanowiotym,żewielewtejksiążce
wątkówfilozoficznych,conieoznacza,żesamejfilozofii.Odwołuję
siętutajdonajbardziejistotnych,mymzdaniem,pracztejdziedziny,
nieangażującsięprzytymwewszystkiezawiłościsporówtoczonych
przezwybitnychreprezentantówtejrefleksjihumanistycznej.Nie
widzępowodu,dlaktóregoantropologmiałbyrobićto,corobią,ito
zapewnelepiej,filozofowie.Dlategoteż,pozadziełaminajbardziej
inspirującymidlasugerowanychprzezemnierozwiązań,nieodwołu-
jęsiędolokalnychdyskusjiwtymwzględzie.Mojeskromneustalenia
sątylkopróbąwskazaniapewnychrozwiązań,inspirowanychjed-
nymzrodzajówuprawianejprzezemnieantropologii,rzekłbym-
filozoficznej,nawiązującejdoustaleńteoriikultury,rozwijanejm.in.
przezJerzegoKmitę(1985)iAnnęPałubicką(1984).Osobyteprzywo-
łujętunietylkodlatego,żestworzyłypewnąrodzimątradycjęreflek-
sjikulturoznawczej,leczidlatego,iżwswychpracach,jakojedyne
chyba-zrzeszyfilozofówdyskutującychproblemywiążącesięz
racjonalizmemirelatywizmemwsposóbmerytoryczny-nawiązywa-
łydoosiągnięćantropologii,począwszyodTyloraiFrazera,anaLé-
vi-StraussieiGeertzukończąc.Tradycjata,pragnącapołączyćustale-
niadyscyplinempirycznychzprzemyśleniamifilozoficznymi,skła-
niającymidotwórczejkrytykizastanychparadygmatówmyślenia,ma