Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
1.WPROWADZENIE
filozofiiiliteratury
,maumożliwićperspektywę,którarezygnu-
jezontologizującychzałożeń,pojmującgranicęmiędzyoboma
obszaramidyskursujakoruchomąipodkulturowym,ipodhi-
storycznymwzględem.Krytycznienawiążemywtejczęścido
wywodówDeleuze,a,GuatariegoiDerridy
.9Procedurętęmoż-
natraktowaćjakoodpowiedźnazaskarżoneprzezGreenblata
przeformułowanieliteraturoznawczejpojęciowości,służącąwy-
jaśnieniuprocesówkulturowych.10Zasadniczymprzedmiotem
niniejszejmonografiisąformykonfrontacjiliterackiejzfilozo-
fiąwposzczególnychdziełachWitoldaGombrowicza.Dramat
Ślub,powieściPornografiaiKosmos,atakżeDziennikstanowiąfi-
laranalizypraktykiliterackiejGombrowicza.PowieśćFerdydur-
ke,dramatIwona,księżniczkaBurgunda,opowiadaniawchodzące
wskładPamiętnikazokresudojrzewania(późniejpublikowaneze
zmianamijakoBakakaj)czydramatOperetkaniewykazująporów-
nywalnychśladówpodobnieintensywnejkonfrontacjiautora
zfilozofią.Wychodzącodposzczególnychtekstów,uwzględnia-
myzmiennykonteksthistoriiliteratury
.11Możnaprzypuszczać,
żedotychczasanalizęsystematycznąutrudniałysceptyczneiiro-
nicznealuzjedokoncepcjifilozoficznychuGombrowicza:gro-
teskowyhumor,napierwszyrzutokaabsurdalnewątkiczywy-
chwalaniewłasnejosobyprzezautora,któryprzedstawiałsiebie
jakoegzystencjalistęczyjakopierwszegostrukturalistę,zdająsię
zbytodległeodakademickiejfilozofii.12Najnowszestudia,po-
9Por.BetweenDeleuzeandDerrida,red.PaulPaton,JohnProtevi,
London–NewYork2003.
10StephenGreenblat,GrundzügeeinerPoetikderKultur,w:te-
goż,SchmutzigeRiten.BetrachtungenzwischenWeltbildern,Berlin1991,
s.107-122,zwłaszczas.120-121.
11
Wmetodologicznymsensieuznajemyniemożliwośćzdefiniowania
kontekstu„samegowsobie”,przedstawionąprzezRyszardaNycza,któ-
rypowołujesięnarozważaniaJacques,aDerridy:RyszardNycz,Tekstowy
świat.Poststrukturalizmawiedzaoliteraturze,Kraków2000,s.52-53,192-193.
12WitoldGombrowicz,Testament.RozmowyzDominiquedeRoux,
Kraków1996,s.156.Por.również:tenże,DziennikI,1953-1956,Kraków
1997,s.284-285;tenże,Byłempierwszymstrukturalistą/J,étaisstructura-
10