Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
trzeciezaśobywatele,pojedynczykonsumenciżywności.Badającwten
sposóbsystemyżywnościowe,niesposóbabstrahowaćodinnychsyste-
mówiprocesówspołecznych,naprzykładpolitycznych,gospodarczych
czyzdrowotnych,adogłównychgrupaktorównależałobydodaćurzędy
iinstytucjenadzorureprezentującepodmiotypaństwoweiinne,lekarzy,
Jedzenieprzezsocjologicznypryzmat
naukowców,ekologów,polityków.Ustawiającodpowiednioperspektywę,
uwzględniającposzczególnepodmiotyiprocesy,systemyżywnościowe
możnaopisywaćjakomodele(np.systemygospodarcze,schematyzmian
antropogenicznych,fazyprzemianpopulacyjno-demograficznych),anawet
formułowaćprognozyinaichpodstawieprowadzićpolitykigospodarcze,
środowiskowe,epidemiologiczneczykulturowe.Wostatnichdziesięcio-
leciachkluczowymaspektemtakichplanowychpolitykjestkryterium
zrównoważenia(sustainability)irezyliencji,sytuującesystemyżywnościo-
wewobszarachwymienionychwsiedemnastucelachzrównoważonego
rozwoju(OrganizacjaNarodówZjednoczonychds.WyżywieniaiRolnictwa
(FoodandAgricultureOrganisationofUnitedNations,b.d.;Tansey,Wor-
sley,2014).Modelesystemówżywnościowychpozwalajązrozumiećnawet
odległeprzełożenia,naprzykładmiędzyobecnościąlodówekczykuchenek
mikrofalowychwdomowychkuchniach
1
bądźrosnącąpopularnością
21
Używnościwygodnej”(conveniencefood)wdiecieazmianamiwstrukturze
upraw,technologiiopakowańlubwpolitykachgospodarowaniaodpadami.
Choćpojęciesystemówżywnościowychkoncentrujesięzasadniczona
instytucjachzaspokajającychpotrzebyodżywczeczłowieka,toposiada
zdolnośćprzekraczaniagranicdyscyplinowychigranicskali,oferując
zdolnośćformułowaniaopisówtakżepozadyskusjąorynkachżywności.
Dlategoczęsto,równieżwtejpracy,służyjakonajbardziejotwarte,ogólne
pojęcieokreślającejedzeniowąrzeczywistośćczłowieka.
Krajobrazyjedzeniowe(foodscapes)tozkoleitermin,którywyrósł
irozwinąłsięwramachrefleksjiantropologicznej.Interpretowanyjest
1
Klasycznymprzykłademstudiowaniatakichzależnościnaprzecięciutechnologiiikultury
jestpracaAnniGamerith,austriackiejetnografijedzenia,dotyczącadwóch,dawniej
przestrzennieisocjologicznieodrębnych,typówkulturykulinarnej(potraw,naczyń,przy-
borówkuchennych)opartychnazamkniętychiotwartychpaleniskach.Dostępnośćpaliwa
iwprowadzeniekuchnioszczędzającychenergiędoprowadziłodozmieszaniasiętych
dwóchtypów.Gamerithbadałatechnologięgotowania/pieczeniazarównoantropologicznie,
wjejspecyficznychempirycznychkontekstach,np.badająctradycyjnekleikiibryjki,jak
isystemowo,jakoczynnikgospodarczo-technologicznychmakrozmian(Gamerith,1971).