Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
12
1.Wstęp
Fot.1.5.DrogaMlecznajawisięjako
opasującanieboskłonmglistawstęga,
którajednaknawetwmałymtelesko-
pierozpadasięnamiriadygwiazd.
OdkryłtojużGalileuszponad400lat
temu.DrogaMlecznajestsystemem
gwiazdowymwkształciedysku.
UkładSłonecznyznajdujesięblisko
płaszczyznysymetriitegodysku,
więcpatrzącwzdłużniej,widzimy
znaczniewięcejgwiazdniżwkie-
runkuprostopadłym.Dyskzawiera
równieżnierównorozmieszczonygaz
ipyłmiędzygwiazdowy,któryprze-
słaniawidokwniektórychkierun-
kach.Ztegowłaśniepowoduwdol-
nejczęścizdjęciaDrogaMleczna
wydajesięrozszczepiaćnadwiegałę-
zie(fot.PekkaParviainen)
DrogaMlecznajestjednązwielupodobnych
galaktyk(przezmałeg).Topodstawowecegiełki,
zktórychzbudowanyjestWszechświat(fot.1.6
i1.7,zob.rozdz.19).Niesąrozrzuconerównomier-
nie,lecztworząmałegrupygalaktyk,większegro-
madygalaktyklubjeszczewiększesupergromady
galaktyk.
Jądraniektórychgalaktykjawiąsięnamjako
kwazary.Najdalszegalaktykiobserwujesięblisko
krańcówwidzialnegoWszechświata.Ichświatło
rozpoczęłopodróżkunam,gdyWszechświatmiał
zaledwie3%swegoobecnegowieku(fot.1.8).
1.2.Rolaastronomii
Człowiekinteresowałsięzjawiskaminaniebiejuż
dawnotemu.Znalezionokilkarytównakościach
wykonanychprzezczłowiekazCro-Magnonok.
30tys.lattemu,przedstawiającychprawdopodob-
niefazyKsiężyca.Jeślitakjest,toowekalendarze
byłybynajstarszymidokumentamiastronomicz-
nymi,wyprzedzającymiwynalazekpismaojakieś
25tys.lat.
Rolnictwowymagałodobrejznajomościpór
roku.Rytuałyreligijneiwróżbiarstwoopartebyłyna