Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
M.Jaworska-Witkowska,Kukulturowejkoncepcjipedagogiki.Fragmentyiogarnięcie,Kraków2009
ISBN:978-83-7850-349-1,©byOficynaWydawnicza„Impuls”2009
18Wstęp
P.Błajetowi(2008b,s.711-739),będąccorazbardziejobecnymi,równieżztrudno-
ściamiwpedagogice,przebijająsięzeswoimstatusempoznawczym(fikcji)czypo-
znaniemwpowieści.Sątowięcterenyciąglezakazane,aprzynajmniejlekceważone,
choćoichstatusieiuprawomocnieniu(się)decydująkwalifikacjeiklasyfikacjedo-
konywanezróżnychbiegunówpuryzmunaukowego,bywa,żenaderzapóźnionego
sztywnościąpozytywistycznychwyobrażeńiświatopoglądubadawczego(np.wkwe-
stiach,takichjak:cowartobadać,cojeszczejestpedagogiką,jakijestwłaściwywzór
narracjiUnaukowej”whumanistyceijakitypdociekańjestniezbędnywpedagogice).
Prezentowanapracauczestniczywięcświadomiewsporzeodojrzałośćitożsamość
pedagogiki.
Literaturapiękna(poezja,proza,dramat)przynosirozmaitestrategienarra-
cyjneitypyperswazji,czytoUmądrośćpowieści”,którądlafilozofiiodkryłRichard
RortydziękiMilanowiKunderzeijegoesejomoUwynalazkupowieści”jakoUlabo-
ratoriumludzkiejegzystencji”,czywysiłeksłużeniarozwojowipoprzezUprzebu-
dzenie”jakoUposzukiwaniedrogidosiebie”,znakomicieopisaneprzezHermanna
Hessego(1998,1999a,2001a,2001b,2003,2005),jakstarałamsiętojużpokazać
(por.M.Jaworska,L.Witkowski,2007)idoczegopowrócę.Zmojejperspektywy
pedagogika,wswoimnajogólniejszymizarazemnajgłębszymnastawieniu,musi
literaturęiczytanie(zjegopochodnymiwsferzerozmowyipisania)dostrzegać
jakomediumwręczzasadniczopośrednicząceioswajającekulturęsymboliczną,jako
rezerwuarimpulsówkształtującychwrażliwośćiwyobraźnięludzką,dostarczając
jednostcemożliwościmówieniaUwłasnymjęzykiem”poprzeznasycaniesięUcudzą
mową”(M.Bachtin,1982,1986).Realizowanatuzatemiprzybliżanastrategiain-
tegrowaniapedagogikiikulturowegodążeniahumanistykiupominasięwszcze-
gólnościoinnąUpedagogikęogólną”niżdającączasemosobieznaćpodręcznikowo
(T.Hejnicka-Bezwińska),wktórejnamapiesferiobszarów(przejawów)kultury
miejscedlaliteraturyniejestwyróżnione,aważnewedługmnieimpulsy,niezbędne
dozintegrowaniaogólnegopedagogikiihumanistyki,niesąnawetobecne(np.klu-
czowewkontekściepracL.WitkowskiegoiUpracujących”wnichlektur).
Pokuśmysiętymczasemoniektóreuszczegółowienia,sygnalizującepodjęte
rozważania.Wrozdzialepierwszym-dotyczącymmetodologicznychihistorycz-
nychprzesłanekdlanamysłunadintegralnościąbadawczą-koncentrujęsięna
typachpojmowaniaprocesubadawczego,zuwzględnieniemrozbieżnościmiędzy
podejściamifunkcjonalnymistrukturalnym,cozostałozestawionemerytorycznie
imetodologiczniezdwomatypamiautonomiiwrozwojumoralnym,orazzukie-
runkowaniemnatypypostawafirmującychintegralność,rozumianąjakodwoistość
strukturintegrującychprzeciwieństwa.Ideęiparadygmatdwoistościwpedagogice
możnabowiempostrzegaćjakosłużącezrozumieniuzłożonościsytuacyjnej(lokal-
nej),anietylkowielowymiarowościiwieloaspektowościjejbadań.Zabiegikoncen-
trującesięnaintegralnejpostawiehumanisty(jegostrategiimyślowej)mająsłużyć
pedagogicewrekonstrukcjikrytycznej,wbudowieprzenikliwościhumanistycznej