Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
26
Cz.1:MONIZMIPLURALIZMAPRZEMIANYUSTROJUWŁADZYLOKALNEJ
1.3.Monizmipluralizmmodeliustrojowychwładzylokalnej
31
Rozważanianatematmonizmuipluralizmuwładzypolitycznej
współcześniezapoczątkowanezostałyprzezR.Dahlapracąnatemat
elitytejwładzywjednymzmiastamerykańskich
32
.Autorpodjąłwniej
próbęuzasadnieniaiobronytezy,iżobjętebadaniemmiastowciągu
ostatnich200latprzeszłoodoligarchiidopluralizmu:wmiejscejednej
spójnejelitystopniowozostałukształtowanysystemwieluróżnych,
rywalizującychzesobągrupelitarnych,systempolitycznyprzeszedł
ewolucję„odnierównościskumulowanychdorozproszonych”,spójna
siećprzywódców„ustąpiłamiejscasystemowizdominowanemuprzez
wieleróżnychsieciprzywódców,zktórychkażdaposiadadostępdo
odmiennejkombinacjizasobówpolitycznych;wskróciejesttosystem
pluralistyczny”
33
.Konstruującswojąteorię,R.Dahlposłużyłsięwspo-
sóbzadziwiającymetodąekstrapolacjiwynikówbadańwjednym
mieście(NewHaven)nacałąfederacjęamerykańską
34
.Współcześnie
dyskusjewokółpodstawowychcechistniejącychipostulowanych
systemówpolitycznych,zuwzględnieniemkategoriimonizmuiplurali-
zmu,prowadzonesąprzedewszystkimwmakroskali,atwierdzenia
formułowaneprzezzwolennikówiprzeciwnikówkoncepcjipluralistycz-
nych(główniezkręguelitystów)odnoszonesązregułydoorganizacji
społeczeństwajakocałości.Jesttouzasadnionewświetlepodstawowe-
gotwierdzeniaR.Dahla,iżdziałaniesystemudemokratycznegouległo
zasadniczejzmianiewzwiązkuztransformacjąpaństwa,przejściemod
wzorowanychnademokracjiateńskiej„
polis
”(miast-państw)dodużych
państwnarodowych.Niemożliwośćurzeczywistnieniawnowychwa-
runkachstaregoideałudemokracjijakobezpośrednichrządówwszyst-
kichobywateli(suwerennychzgromadzeńludu)wymagaławprowadze-
niawichmiejscesystemuprzedstawicielskiego,którystałsięmetodą
demokratyzacjinowożytnychpaństwnarodowychipodstawąwspółcze-
snychpoliarchii
35
.
Czyjednak–jaktwierdziR.Dahl–analogiczneprzemianyna-
stąpiłytakżewskalijednostekterytorialnychpaństwa,wszczególności
wmałychspołecznościachlokalnych,ajeślitak,toczybyłyonerzeczy-
wiściekonieczne,jakieprzyniosłyrezultatyiczywspółcześniemożliwe
31
Wtymfragmenciepracyprzedstawiamwistotnierozszerzonejizmienionejwersji
rozważaniaopubl.
M.Kasiński
,
1992
,
Dwiekoncepcjewładzylokalnej
,ActaUniv.
Lodz.,nr52.
32
R.Dahl
,
1961
,
Whogoverns?
,NewHaven;
R.Dahl
,
2005
,
Whogoverns?Democracy
andpowerinanAmericancity
,wyd.II,NewHaven.
33
R.Dahl,2005,s.86,cyt.za:
M.Żyromski
,
2007
,
Teorieelitasystemypolityczne
,
34
Wyd.Nauk.UAM,Poznań,s.376.
S.Ehrlich,1985,s.203.
35
R.Dahl,1995,s.300–302.