Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
realizacjętychfunkcjiwpraktyce.Organizacyjnymwyznacznikiem
współpracyjestpracazespołowa,którawzmacniaproces
przechodzeniaod„kultury»fragmentarycznegoindywidualizmu«
(samotnejpracywczterechścianach)dokulturyniewymuszonej
współpracyiustawicznegodoskonalenia”(Potulicka,2007:95).
Indywidualizmjakokulturaseparacjitostrategiasłużąca
adaptacji,zwłaszczawsytuacjizmiany.Niezawszejesttraktowana
przeznauczycielijakoszkodliwa.Zapewniabowiembezpieczną
samodzielność,chroniprywatnośćiwiarygodnośćnauczycieli.
Czasaminauczycielesięgająrównieżpostrategiękonkurowania
indywidualnegolubgrupowego(kultura„bałkanizacji”),któramoże
sięprzerodzićwkulturęseparacji.Współpracamożeprzybierać
takżekształtsztucznieinicjowanej„sterowanejpracykoleżeńskiej”,
wktórejpanujepodporządkowanieogólnieprzyjętymzasadom
ibiurokratycznymregulacjom,niemamiejscanaspontaniczność
idobrowolność.Zkoleiwkulturzeintegracjinauczycielepodejmują
koleżeńskąwspółpracę,aleraczejdoraźną,krótkoterminową,
nastawionąnaszybkiefekt(tzw.komfortowawspółpraca).Wwersji
optymalnejwspółpracamacharakterpełny,czyliwynikazchęci
doskonaleniasięirozwoju,ajejcechamicharakterystycznymisą:
niezależnośćiodwagawkreowaniucelów,otwartośćnazmiany,
refleksyjnośćigotowośćnaprzyjmowaniekrytyki(por.Hargreaves,
1992,1994).
NaznaczeniekulturyszkołyzwracająuwagęTerrenceE.Deal
iKentD.Peterson:„Uczłonkówspołeczności,którzysąświadomi
kulturyorganizacyjnej,zwiększasięzainteresowaniecodziennym
życiemszkoły,prowadzidoskupieniauwagiwokółtego,coważne
ipotrzebne.Kulturaszkołybudujezaangażowanieorazidentyfikację
zjejzałożeniami,wartościamiinormami.Poprawiatakże
efektywnośćiproduktywność,podnosipoziommotywacji”(2009,
za:Perkowska-Klejman,2016:23).
Wpraktyceszkolnejnauczycielemajątrudności
wpodejmowaniuautentycznej,oddolnejwspółpracyidążeniu
dowzajemnegouczeniasię,któreprzynosiłybyrealnekorzyści
edukacyjneispołeczne.Podłożemtegomogąbyćichzachowawcze
postawywobeczmian,przywiązaniedotradycyjnego,
stereotypowegomyśleniaowypełnianiurolispołeczno-zawodowej,
biernośćorganizacyjnaimałokrytycznystosunekdoodgórnych
wymagań,brakpoczuciasprawstwapedagogicznego,niechęć
doobnażaniaproblemówizwiązanaztymobawaprzedkrytyką