Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Państwosprawne
Rozmyślanianadkoncepcją,któraniedoczekałasię
jeszczerealizacji,choćjejczasjużnadszedł
AllenSchick
1.Racjąbytuwspółczesnegopaństwanarodowegojestsprawnedostarczanieoby-
watelomusługpublicznych,pomocyfinansowejiinnychświadczeń.Jakośćtegodzia-
łaniawpływanaekonomicznyispołecznydobrobytobywateli,stanumysłówwyborców,
postawępolitykówiurzędników,atakżenarelacjemiędzyrządzącymiirządzonymi.
Opróczusługiświadczeńpieniężnychwspółczesnepaństworealizujeoczywiścieswoje
tradycyjnefunkcje,takiejakobronaprzedzagrożeniamizewnętrznymi,ochronazdro-
wiaczyutrzymaniebezpieczeństwaiporządkuwewnętrznego.Teniewątpliwieważne
zadaniaustępująjednakmiejscazarównowświadomościobywateli,jakiwbudżecie
państwacałejgamieusługpublicznychoszerokim,nieznanymwcześniejzakresie.
2.Władzapaństwowanietylkodziałaszerszymfrontem,alerównieżczynitowspo-
sóbodmiennyniżdawniej.Jednąztezniniejszegoartykułujestto,żepaństwosprawne
(performingstate)totakie,którestaledostosowujesiędozmiennychwarunkówimoż-
liwości.Sprawnościdziałanianiedasięocenićwsposóbstatyczny,musimystaleuwzględ-
niaćsprzężeniezwrotnemiędzyrealizowanymiprzedsięwzięciamiaosiąganymirezul-
tatami.Spośródwieluzmiennychaspektówpaństwanależywyróżnićjegofunkcjęczynni-
kakonsolidującegospołeczeństwopoprzezsymboleiinicjatywywytwarzającepoczucie
więzinarodowej.Wrazzewzrostemroliświadczeniausługpublicznych,jednolitość
zaczynajednakustępowaćmiejscaróżnorodności.Obywateleróżniąsiębowiempod
względempotrzebbądźoczekiwańwobeczakresuusług.Państwosprawnewinnosłużyć
ludziom,nawetjeżelirealizacjategoceluoznacza,żetasłużbabędziesięzmieniać.
3.Takierozumowaniedałoasumptdopowołaniabardziejelastycznychformad-
ministracjipublicznej,wktórychkierownicyurzędówpublicznychciesząsięznaczną
swobodąwzakresieprogramówdziałaniaidysponowaniaśrodkamipublicznymi.Zgod-
neprzekonanie,żeniewszystkimpasujeubiórozunifikowanymrozmiarze,doprowa-
dziłodowniosku,iżzuniformizowaneprzepisyitrybpostępowaniaszkodządobremu
działaniu,uniemożliwiająckadrzezarządzającejjaknajlepszewykorzystanieswoich
umiejętnościdorealizacjizaplanowanychcelów.Takitokrozumowaniaskłanianiektó-
rekrajedoreformadministracjipublicznej;inneposzukująśrodkównaprawczychwra-
machistniejącychrozwiązań.Ichoćsprawnedziałaniejestwspólnymcelemwszystkich
państwnarodowych,towybieranesposobyjegoosiągnięciabywająróżne.Naogółprze-
ciwstawiasięwtymkontekściestarąadministracjępublicznąnowej,tymczasembar-