Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
RozdziałI.Zasadyodpowiedzialnościkarnej
Art.1
16.Zaprzykładorzeczeniasądowego,wktórymskumulowałysięnaruszeniazasadnullum
crimensinelegestrictaoraznullumcrimensinelegepraevia,możeposłużyćwyrokSN
z2.07.2002r.,IVKK164/02(OSNKW2002/11-12,poz.106);szczegółoweomówienie
tychnaruszeńzob.J.Majewski,Odwóch„wykładniowych”formachnaruszeniazasady
nullumcrimensinelegepoenalianteriorinaprzykładziejednegoorzeczenia[w:]Reforma
prawakarnego.Propozycjeikomentarze.KsięgapamiątkowaProfesorBarbaryKunickiej-
Michalskiej,red.J.Jakubowska-Hara,C.Nowak,J.Skupiński,Warszawa2008,s.138in.
17.Użytewart.1§1k.k.określenienczyn[któryjest]zabronionypodgroźbąkary”jest
synonimemterminunczynzabroniony”
,zdefiniowanegowart.115§1k.k.Niepodobna
przyjąćinaczej,choćwystawiatonienajlepszeświadectwoprawodawcy,gdychodzi
oprzestrzeganiejednejzpodstawowychzasadracjonalnejlegislacji,wedlektórejdoozna-
czaniajednakowychpojęćużywasięjednakowychokreśleń-zasadakonsekwencjijęzyko-
wej(zob.J.Majewski[w:]Kodekskarny.Częśćogólna,t.I,cz.II.Komentarzdoart.53-116,
red.W
.Wróbel,A.Zoll,LEX2016,art.115§1,teza2).
18.Karykryminalneiśrodkiimpodobnestanowiąsankcjęprawnązanieprzestrzeganie
prawa.Systemprawny,wktórymkaranobyzadziałanialubzaniechaniazgodnezpra-
wem,byłbyoczywiścieniegodziwy.Toteżwramachwykładniprzepisówprawakarnego
przyjmujesiępowszechnie,żewarunkiemkaralnościokreślonegozachowaniajestjego
bezprawność.Niestanowiączynuzabronionegozachowaniazgodnezprawem(wtym
zachowaniakontratypowe),chociażbynawetzjęzykowegopunktuwidzeniaodpowiada-
łyonerodzajowemuopisowiczynuzabronionegostypizowanegowokreślonymprzepi-
sietypizującym.Jakjużbyłaotymmowa(zob.teza9),przepisytypizującesąwnaszym
systemieprawnymredagowanewtakisposób,żeichnpojemność”językowajestszersza
niżzakreskryminalizacji,którywyznaczają.Ztegowzględuzgodnośćpewnegozachowa-
niazrodzajowymopisemczynuzabronionegozawartymwtakimprzepisienigdysama
przezsięnieprzesądzaobezprawnościtegozachowania.Karalnesątakietylkozachowa-
niaspełniająceówwarunek,którestanowiąprzekroczenierelewantnejnormysankcjo-
nowanej(normy,którejnaruszeniadanyprzepistypizującykryminalizuje).Naprzykład
zatrzymanieokreślonejosobyprzezfunkcjonariuszaPolicjiwwykonaniuzarządzenia
prokuratoraozatrzymaniutejosobyidoprowadzeniujejdoprokuratorazjęzykowego
punktuwidzeniaodpowiadawprawdzierodzajowemuopisowiczynuzabronionegoza-
wartegowart.189§1k.k.,gdyżstanowiświadomepozbawieniewolnościtejosoby,ale
jestniewątpliwiezachowaniemzgodnymzprawem(legalnym);wszczególnościrzeczone
zachowanienieprzekraczanormyzakazującejpozbawianiadrugiegoczłowiekawolności,
którejumyślnenaruszeniastanowiąistotęczynuzabronionegostypizowanegowewspo-
mnianymprzepisie.
19.Ustalając,czyrozważanezachowanieprzekraczanormęsankcjonowaną,którejnaruszenie
kryminalizujedanyprzepistypizujący,należypamiętaćouwzględnieniutzw.wstępnych
warunkównormowania,tj.niewyrażonychwprostwtekścieprawnymzałożeńodnoś-
niedograniczakresowychustanawianychnormprawnych,wszystkichlubokreślonego
rodzaju,zakotwiczonychwwartościach,naktórychufundowanyjestrelewantnysystem
prawny.Dozespołuzałożeń,októrychmowa,wnaszejkulturzeprawnejikulturachpraw-
nychpodobnychdonaszejnależąwszczególnościzałożenia,że:odadresatanormynie
wymagasięczynów,którychzdziałaniejestobiektywnieniemożliwe(nemoobligaturultra
JarosławMajewski
41