Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
58
Częśćpierwsza.I.Sprawiedliwośćjakobezstronność
Ideatazyskujejeszczebardziejnaatrakcyjnościwdal-
szychrozważaniach.Słusznośćidobrotodwanaczelnepojęcia
etyki;pojęciewartościowejmoralnieosobyjest,jaksądzę,
ichpochodną.Strukturateoriietycznejjestwięcwznacznym
stopniuwyznaczonaprzezsposób,wjakidefiniujeonaiłączy
tedwapodstawowepojęcia.Wydajesię,żenajprostszysposób
powiązaniatychpojęćznaleźćmożnawteoriachteleologicz-
nych:dobrodefiniujesięniezależnieodsłuszności,słuszność
zaśdefiniujesięjakoto,comaksymalizujedobro11.Mówiąc
ściślej,słusznesąteinstytucjeidziałania,którespośróddo-
stępnychalternatywtworząnajwięcejdobra,aprzynajmniej
tylesamo,cowszystkieinneinstytucjeidziałaniadostępne
jakorealnemożliwości(zastrzeżeniepotrzebnenawypadek,
gdybytakichmaksymalnychklasbyłowięcejniżjedna).Na-
turalnaatrakcyjnośćteoriiteleologicznychbierzesięstąd,że
zdająsięucieleśniaćideęracjonalności.Naturalnąrzecząjest
traktowanieracjonalnościjakomaksymalizacjiczegoś,azatem
wkwestiachmoralnychmusibyćtomaksymalizacjadobra.
Istotnie,mamydoczynieniazpokusą,byuznaćzasamoprzez
sięoczywiste,iżrzeczypowinnybyćułożonetak,bywiodło
todonajwiększegodobra.
Należypamiętać,żewteoriiteleologicznejdobrozde-
finiowanejestniezależnieodsłuszności.Implikujetodwie
rzeczy:popierwsze,teoriatakawyjaśnianaszeprzemyślane
187.Jeślichodzioutylitarystówopowiadającychsięjawniezatymrozszerze-
niem,zob.przyp.37do§30.Twierdzenie,żezasadaintegracjispołecznejjest
różnaodzasadyintegracjiosobowej,formułujeR.B.PerrywGeneralTheory
ofValue,Longmans,GreenandCompany,NewYork1926,s.674–677;przy-
pisujeonbłądprzeoczeniategofaktuEmilowiDurkheimowiiinnymmyśli-
cielomopodobnychprzekonaniach.Jegokoncepcjaintegracjispołecznej
opartajestnazałożeniupodzielanychirozpowszechnionychżyczliwychdążeń.
Zob.§24.
11Przyjmujętudefinicjęteoriiteleologicznychsformułowanąprzez
W
.F.FrankenęwjegoEthics,PrenticeHall,EngelwoodCliffs1963.